Στην προτελευταία θέση βρίσκεται το ελληνικό νοικοκυριό ανάμεσα στις χώρες της Ευρωζώνης ως προς το προσαρμοσμένο ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα ανά κάτοικο για το 2024, με μοναδική χώρα πίσω του τη Λετονία.
Όπως κατέγραψε το Δελτίο Οικονομικών Εξελίξεων της Alpha Bank της 3ης Αυγούστου, ταυτόχρονα βρίσκεται στη 15η θέση από τα 19 κράτη-μέλη για τα οποία υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία ως προς τη διάμεσο του καθαρού πλούτου.
Αύξηση για το διαθέσιμο εισόδημα
Σε ανοδική τροχιά την τελευταία διετία παραμένει το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών στην Ελλάδα, με μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης κοντά στο 5%. Η ανοδική τάση συνεχίστηκε και το πρώτο τρίμηνο του 2026 (+3,2%, σε ετήσια βάση). Παράλληλα, η αύξηση του ακαθάριστου διαθέσιμου εισοδήματος ήταν εντονότερη από τον μέσο ετήσιο πληθωρισμό της ίδιας περιόδου (3%), συμβάλλοντας στη σταδιακή ανάκτηση μέρους των πραγματικών εισοδηματικών απωλειών που υπέστησαν τα νοικοκυριά κατά τη διετία 2022–2023, εξαιτίας των έντονων πληθωριστικών πιέσεων.
Μείωση για την αποταμίευση
Η αποταμίευση, ωστόσο, παρέμεινε αρνητική (περίπου -3% του ακαθάριστου διαθέσιμου εισοδήματος), καθώς η ιδιωτική κατανάλωση σε ονομαστικούς όρους υπερέβη το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, γεγονός που δείχνει ότι ένα μέρος της καταναλωτικής δαπάνης εξακολουθεί να χρηματοδοτείται από εναλλακτικές πηγές, όπως η αξιοποίηση των αποταμιεύσεων που συσσωρεύτηκαν κατά την περίοδο της πανδημίας, αλλά και ο τραπεζικός δανεισμός.
Η άνοδος των εισοδημάτων των νοικοκυριών τη διετία 2024-2025 προήλθε πρωτίστως από τις αμοιβές εξαρτημένης εργασίας και δευτερευόντως από το λειτουργικό πλεόνασμα/μικτό εισόδημα των αυτοαπασχολούμενων και των ατομικών επιχειρήσεων. Οι δύο αυτές κατηγορίες συνέχισαν να καταγράφουν άνοδο το πρώτο τρίμηνο του 2026 κατά 4,3% και 6% αντίστοιχα.
Το εισόδημα περιουσίας επίσης συνεισέφερε θετικά τη διετία 2024-2025 -αν και σε μικρότερο βαθμό-, ενώ η άνοδος του ακαθάριστου διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών περιορίστηκε μερικώς από την αρνητική συμβολή των άμεσων φόρων.
Προτελευταία η Ελλάδα στο διαθέσιμο εισόδημα
Τέλος, αξίζει να εξεταστεί η κατάταξη της Ελλάδας μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωζώνης αναφορικά τόσο με το διαθέσιμο εισόδημα, όσο και με τον καθαρό πλούτο του αντιπροσωπευτικού νοικοκυριού (αφαιρώντας δηλαδή το χρέος των νοικοκυριών).
Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιείται αφενός το προσαρμοσμένο ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα ανά κάτοικο σε μονάδες αγοραστικής δύναμης, αφετέρου η διάμεσος του καθαρού πλούτου των νοικοκυριών, η οποία αναφέρεται στην αξία που επιμερίζει την κατανομή του πληθυσμού με βάση τον πλούτο, σε δύο ίσα μέρη. Το τελευταίο θεωρείται χρήσιμο μέτρο επειδή δεν επηρεάζεται από εξαιρετικά υψηλές ή χαμηλές τιμές, όπως ο μέσος.
Όσον αφορά στο προσαρμοσμένο ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα ανά κάτοικο, η κατάταξη της Ελλάδας μεταξύ των χωρών της Ευρωζώνης είναι χαμηλή. Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία για το 2024, η Ελλάδα βρισκόταν στην προτελευταία θέση, καταγράφοντας υψηλότερη επίδοση μόνο σε σύγκριση με τη Λετονία. Σημειώνεται ότι για την ίδια περίοδο δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για τη Βουλγαρία, η οποία το 2022 κατέγραφε χαμηλότερο κατά κεφαλήν προσαρμοσμένο διαθέσιμο εισόδημα από την Ελλάδα.
Ο πλούτος των ελληνικών νοικοκυριών
Ως προς την αξία του πλούτου των νοικοκυριών στην Ελλάδα, αυξάνεται έντονα από τα μέσα του 2022, ενώ επιταχύνθηκε περαιτέρω κατά την τελευταία διετία. Η άνοδος αυτή μπορεί να ερμηνευτεί από την ανατίμηση των υφιστάμενων περιουσιακών στοιχείων ενεργητικού καθώς και, σε ορισμένο βαθμό, από τη δημιουργία νέου πλούτου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), η αξία του ακαθάριστου πλούτου των νοικοκυριών στην Ελλάδα υπερέβη το 1 τρισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές το τέταρτο τρίμηνο του 2025, καταγράφοντας σωρευτική αύξηση κατά 19% ή 161 δισ. ευρώτη διετία 2024-2025.
Από τα 19 κράτη-μέλη της Ευρωζώνης για τα οποία υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για το τέταρτο τρίμηνο του 2025, η Ελλάδα βρίσκεται στη 15η θέση.
Η διάμεσος του καθαρού πλούτου των νοικοκυριών να διαμορφώνεται σε περίπου 118 χιλιάδες ευρώ, μπροστά από χώρες όπως η Κροατία, η Λετονία, η Λιθουανία και η Εσθονία. Στην πρώτη θέση βρίσκεται το Λουξεμβούργο ενώ ακολουθούν η Μάλτα, η Ιρλανδία και το Βέλγιο.
Η καλύτερη κατάταξη της Ελλάδας ως προς τη διάμεσο του καθαρού πλούτου των νοικοκυριών, συγκριτικά με τη θέση της ως προς το διαθέσιμο εισόδημα ανά κάτοικο, αντανακλά κυρίως τη μεγάλη βαρύτητα της ακίνητης περιουσίας στη σύνθεση του πλούτου των νοικοκυριών.
Το γεγονός αυτό συνδέεται αφενός με τη σημαντική αύξηση της αξίας των ακινήτων τα τελευταία χρόνια, παράλληλα με την άνοδο της οικονομικής δραστηριότητας, και αφετέρου με τη διαγενεακή μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων.
Πηγή: ot.gr
