Επιμέλεια: Γιάννα Μυράτ
Τα διπλά μέτρα και σταθμά στην Ευρώπη και αλλού αποκαλύπτονται στην επιθετικότητα των ΗΠΑ και του Ισραήλ και τη δολοφονία αμάχων, αναφέρει το Βρετανικό Μέσο.
Όταν η Ρωσία ξεκίνησε την πλήρη εισβολή της στην Ουκρανία το 2022, η διεθνής καταδίκη από την Ευρώπη και αλλού ήταν ηχηρή και ξεκάθαρη. Οι ηγέτες δεν περίμεναν οι νομικές απειλές να μεταπείσουν τον Βλαντιμίρ Πούτιν ή να τερματίσουν τα εγκλήματα πολέμου από τα στρατεύματά του. Αλλά κατάλαβαν τη σημασία του να ονομάσουν αυτό που είχε συμβεί ως παράνομη επιθετική ενέργεια, και να επιδιώξουν να λογοδοτήσουν οι υπεύθυνοι.
Οι ίδιες χώρες έχουν σιωπήσει εντυπωσιακά από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν τον πόλεμό τους στο Ιράν. Ήταν κι αυτό μια επιθετική πράξη. Ο Ισπανός Πέδρο Σάντσεθ ήταν μοναχικός στην ειλικρινή καταδίκη του, αν και η Νορβηγία και άλλοι επίσης επεσήμαναν την παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Εν τω μεταξύ, ο πρωθυπουργός της Αυστραλίας, Άντονι Αλμπανίζι, προσέφερε ανεπιφύλακτη υποστήριξη και ο καγκελάριος της Γερμανίας, Φρίντριχ Μερτς, δήλωσε ότι «δεν ήταν η στιγμή να κάνουμε διάλεξη στους εταίρους και τους συμμάχους μας».
Όπως και στην Ουκρανία, το προπατορικό αμάρτημα επιδεινώθηκε γρήγορα, με τους θανάτους περισσότερων χιλίων αμάχων που αναφέρθηκαν μόνο στο Ιράν – συμπεριλαμβανομένης της επίθεσης σε ένα σχολείο θηλέων που σκότωσε τουλάχιστον 175 άτομα, κυρίως παιδιά: τα στοιχεία δείχνουν την ευθύνη των ΗΠΑ. Οι σοβαρές παραβιάσεις των νόμων του πολέμου, απερίσκεπτες αλλά και εσκεμμένες, συνιστούν εγκλήματα πολέμου.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι «κανένα έλεος δεν θα δοθεί» στον εχθρό – μια παραβίαση του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου. Οι επιθέσεις του Ισραήλ στον Λίβανο, ως αντίποινα για τις επιθέσεις της Χεζμπολάχ που υπερασπίζονται το Ιράν, είναι τουλάχιστον δυσανάλογες – όπως η Κάγια Κάλλας, η επικεφαλής των εξωτερικών υποθέσεων της ΕΕ, έχει υπονοήσει – με τεράστιο εκτοπισμό αμάχων και ζημιές στις υποδομές. Το ότι το Ιράν διαπράττει επίσης εγκλήματα πολέμου δεν μειώνει την ενοχή των ΗΠΑ ή του Ισραήλ.
Η αντίθεση μεταξύ της ρητορικής της Δύσης για τα καθολικά πρότυπα και η επιλεκτική αγανάκτησή της είναι ολοένα και πιο εμφανής στους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.
Σημείωσαν τη ζοφερή αντίθεση μεταξύ της παθιασμένης υπεράσπισης της Ουκρανίας και της φαινομενικής αδιαφορίας για τη γενοκτονία στη Γάζα. Μερικές ζωές φαίνονται πιο σημαντικές από άλλες. Όταν η κυβέρνηση Τραμπ χτύπησε σκάφη υποτιθέμενης διακίνησης ναρκωτικών στην Καραϊβική και απήγαγε τον ηγέτη της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, οι σύμμαχοι είπαν λίγα.
Κάθε φορά, η πίστη στο διεθνές δίκαιο ως ουσιαστικό πλαίσιο συμπεριφοράς υπονομεύτηκε περαιτέρω. Κάθε φορά, δόθηκε σιωπηρή άδεια για περαιτέρω παραβιάσεις.
Τα διπλά μέτρα και σταθμά αντικατοπτρίζουν την ανησυχία για τα καθεστώτα της Βενεζουέλας και του Ιράν, τον φόβο της οργής του προέδρου των ΗΠΑ και την ιεράρχηση των αναγκών της Ουκρανίας. Αλλά κάποιοι υιοθετούν επίσης τα επιχειρήματα των ΗΠΑ.
Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η «δική του ηθική» ήταν το μόνο όριο στις παγκόσμιες δυνάμεις του, το πρόβλημα δεν ήταν απλώς ο χαρακτήρας του. Ωστόσο, καθώς ξεκίνησε ο πόλεμος στο Ιράν, ο καγκελάριος Μερτς ρώτησε «τι πρέπει να κάνουμε όταν το διεθνές δίκαιο ξεκάθαρα φτάσει στα όριά του».
Όπως σημειώνει ο Δρ Τάμερ Μόρις από το Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ: «Ο σκοπός του διεθνούς δικαίου δεν είναι να καθορίσει ποιος είναι ηθικά καλός• είναι να διατηρήσει την τάξη σε έναν κόσμο όπου κάθε κράτος πιστεύει ότι διεξάγει τον “καλό” αγώνα».
Όλοι πλέον γίνονται πιο κρίσιμοι καθώς ο αντίκτυπος αυτού του πολέμου γίνεται σαφέστερος.
Αλλά δεν θα πρέπει να αμφισβητείται αποκλειστικά για ρεαλιστικούς ή ακόμη και ηθικούς λόγους. Η δυσκολία τήρησης του διεθνούς δικαίου, και τα όρια του πεδίου εφαρμογής του, δεν είναι λόγος να το εγκαταλείψουμε. Εάν εκείνοι που θρηνούν για την παρακμή της τάξης που βασίζεται σε κανόνες παραμείνουν συνένοχοι στη διάβρωση του νόμου, όλοι θα βρεθούμε σε μεγαλύτερο κίνδυνο
