Για «χάρτινη συμφωνία» κάνει λόγο το Ιράν, στην πρώτη αντίδραση της Τεχεράνης μετά την υπογραφή της Συμφωνίας Κοινής Άμυνας από τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν την Παρασκευή (7/8) στη Μέκκα.
Λίγες μόλις ώρες αφότου η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και το Πακιστάν υπέγραψαν τη Συμφωνία Κοινής Άμυνας της Μέκκας, στην ίδια την πόλη, ο Ιρανός βουλευτής Εμπραχίμ Ρεζαΐ δημοσίευσε μια κατηγορηματική απόρριψη της συμφωνίας.
Ο Εμπραχίμ Ρεζαΐ, μέλος της Επιτροπής Εθνικής Ασφάλειας και Εξωτερικής Πολιτικής του ιρανικού κοινοβουλίου, με ανάρτησή του στο «Χ» απέρριψε τη συμφωνία χαρακτηρίζοντάς την «στα χαρτιά» και αντέστρεψε το επιχείρημα περί ασφάλειας, στρέφοντάς το κατά του Ριάντ.
«Οι Σαουδάραβες πρέπει να γνωρίζουν ότι μια χάρτινη συμφωνία με την Τουρκία και το Πακιστάν δεν τους προσφέρει ασφάλεια, όπως και τα χρόνια μονομερούς στήριξης στους Αμερικανούς δεν τους έφερε ασφάλεια.
Διορθώστε τις πολιτικές σας ώστε να μην χρειάζεται δίχτυ ασφαλείας από τους άλλους».
Η κοινή αμυντική συμφωνία Τουρκίας, Σαουδική Αραβίας και Πακιστάν
Νωρίτερα έγινε γνωστό ότι μία νέα τριμερής αμυντική συμφωνία υπέγραψαν η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν, θεσπίζοντας ρήτρα συλλογικής άμυνας σύμφωνα με την οποία ένοπλη επίθεση εναντίον μίας από τις τρεις χώρες θα αντιμετωπίζεται ως επίθεση εναντίον όλων.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών του Πακιστάν, η συμφωνία υπογράφηκε έπειτα από συνάντηση του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, του πρίγκιπα διαδόχου της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και του πρωθυπουργού του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ στο παλάτι Αλ Σάφα, στη Μέκκα.
Οι τρεις ηγέτες συμμετείχαν στη «Σύνοδο Κοινής Άμυνας της Μέκκας», όπου συζήτησαν τις διμερείς και τριμερείς σχέσεις τους, καθώς και ζητήματα ασφάλειας και περιφερειακής συνεργασίας.
Στο τέλος της συνόδου υπεγράφη η «Κοινή Αμυντική Συμφωνία της Μέκκας», η οποία, σύμφωνα με την ανακοίνωση, αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνεργασίας στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, αξιοποιώντας τους ιστορικούς δεσμούς και τα κοινά στρατηγικά συμφέροντα των τριών κρατών.
✍️ Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, Suudi Arabistan’ın Mekke şehrinde üçlü savunma anlaşması imzaladı. pic.twitter.com/Uoj4Wb6hH4
— milliyet.com.tr (@milliyet) August 7, 2026
Ρήτρα συλλογικής άμυνας
Κεντρικό στοιχείο της συμφωνίας αποτελεί η πρόβλεψη ότι οποιαδήποτε ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θα θεωρείται επίθεση εναντίον και των τριών.
Η συγκεκριμένη ρήτρα, σύμφωνα με το Πακιστάν, έχει στόχο την ενίσχυση της αποτρεπτικής ικανότητας των συμμετεχόντων και την προώθηση της ειρήνης, της ασφάλειας και της σταθερότητας τόσο στην ευρύτερη περιοχή όσο και διεθνώς.
Παράλληλα, προβλέπεται η διεύρυνση της αμυντικής συνεργασίας σε πολλούς τομείς.
Στήριξη στο Άρθρο 51 του ΟΗΕ
Λίγο πριν από την υπογραφή της συμφωνίας, το CNN Türk μετέδωσε ότι αυτή θα βασίζεται στο Άρθρο 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, το οποίο αναγνωρίζει το δικαίωμα ατομικής και συλλογικής νόμιμης άμυνας σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης.
Στην πράξη, η συμφωνία δημιουργεί ένα πλαίσιο συλλογικής αντίδρασης απέναντι σε εξωτερικές απειλές, επιτρέποντας στις τρεις χώρες να συντονίζουν τις αμυντικές τους ενέργειες.
🔈 PR No. 2️⃣0️⃣4️⃣/2️⃣0️⃣2️⃣6️⃣
Makkah Al-Mukarramah Summit for Joint Defence
🔗⬇️ pic.twitter.com/mIzASADmau
— Ministry of Foreign Affairs – Pakistan (@ForeignOfficePk) August 7, 2026
Κοινές στρατιωτικές δράσεις και αμυντική συνεργασία
Η συνεργασία δεν περιορίζεται στη ρήτρα συλλογικής άμυνας. Σύμφωνα με το CNN Türk, η συμφωνία προβλέπει τη διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών ασκήσεων, εκπαιδεύσεων και ανταλλαγών προσωπικού.
Παράλληλα, ανοίγει ο δρόμος για κοινά προγράμματα στην αμυντική βιομηχανία, ενισχύοντας τη στρατιωτική συνεργασία μεταξύ Άγκυρας, Ριάντ και Ισλαμαμπάντ.
Στόχος μια νέα περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας
Το CNN Türk εκτιμά ότι οι πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επιτάχυναν μια διαδικασία συνεργασίας που βρισκόταν σε εξέλιξη εδώ και καιρό.
Σύμφωνα με την ίδια εκτίμηση, η συμφωνία αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής για τη δημιουργία μιας νέας περιφερειακής αρχιτεκτονικής ασφαλείας, με την Τουρκία να επιδιώκει την ενίσχυση των περιφερειακών συνεργασιών στον τομέα της άμυνας.
Προοπτικές στην αμυντική βιομηχανία
Η συμφωνία αναμένεται να ενισχύσει και τη συνεργασία στην αμυντική βιομηχανία. Η Σαουδική Αραβία έχει εκφράσει ενδιαφέρον να συμμετέχει ως εταίρος σε κοινά εξοπλιστικά προγράμματα με την Τουρκία και όχι μόνο ως αγοραστής αμυντικού υλικού.
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε επισημάνει σε προηγούμενες δηλώσεις του ότι η πρόοδος της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας προσελκύει το ενδιαφέρον του Ριάντ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασίας ακόμη και στο πρόγραμμα ανάπτυξης του μαχητικού αεροσκάφους KAAN. Αντίστοιχες προκαταρκτικές επαφές είχαν πραγματοποιηθεί και με το Πακιστάν.
Παράλληλα, το Πακιστάν συνεχίζει τις διπλωματικές του πρωτοβουλίες για τη διαχείριση των περιφερειακών εξελίξεων, ενώ η Τουρκία διατηρεί ενεργό ρόλο στις προσπάθειες για την επίτευξη εκεχειρίας στη Γάζα.
Τουρκία: Η συμφωνία που υπογράφηκε με τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν «δεν στοχεύει κάποια συγκεκριμένη χώρα»
Η αμυντική συμφωνία που υπογράφηκε σήμερα μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας, του Πακιστάν και της Τουρκίας “δεν στοχεύει κάποια συγκεκριμένη χώρα”, δήλωσε η τουρκική προεδρία σε ανακοίνωσή της.
“Η συμφωνία της Μέκκας, που δεν στοχεύει κάποια συγκεκριμένη χώρα, θα ενισχύσει την κοινή ασφάλεια και τη συλλογική αποτροπή των τριών χωρών, συμβάλλοντας σημαντικά στην προάσπιση της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή μας”, δήλωσε σε ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε στην πλατφόρμα Χ ο διευθυντής επικοινωνίας της τουρκικής προεδρίας Μπουρχανετίν Ντουράν.
