Περισσότερα από 570 πολύτιμα αρχαία αντικείμενα, που κλάπηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου από το Εθνικό Μουσείο του Χαρτούμ, εντοπίστηκαν έπειτα από μήνες ερευνών, ανακοίνωσαν οι αρχές του Σουδάν που για τον σκοπό αυτόν οργάνωσαν μια επίσημη τελετή στο Πορτ Σουδάν.
Τα αντικείμενα αυτά χρονολογούνται από την προϊστορική εποχή μέχρι την ισλαμική περίοδο της χώρας. Πρόκειται μεταξύ άλλων για ταφικά ειδώλια, διακοσμημένα αγγεία, χάλκινα σκεύη, εγχάρακτες πέτρες και μικροσκοπικά φυλαχτά με τη μορφή σκαραβαίων. Όλα παρουσιάστηκαν πάνω σε μεγάλα τραπέζια που είχαν τοποθετηθεί ειδικά για την τελετή αυτή, η οποία διεξήχθη υπό αυστηρούς κανόνες ασφαλείας.
#Sudan #History #Museums pic.twitter.com/v0jwiRvNL1
— Sudan News 🇸🇩 (@Sudan_tweet) January 13, 2026
Ο υφυπουργός Πολιτισμού και Πληροφοριών του Σουδάν, Graham Abdelgader, δήλωσε ότι η κυβέρνηση ανέκτησε 570 σουδανικές αρχαιότητες που είχαν λεηλατηθεί κατά τη διάρκεια της εξέγερσης της πολιτοφυλακής Janjaweed, η οποία υποστηρίζεται από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, και της επακόλουθης λεηλασίας των μουσείων.
Εξήγησε ότι τα κλεμμένα αντικείμενα αποτελούν μέρος ενός πολύ μεγαλύτερου μέρους, σχεδόν 4.000 αντικειμένων που αφαιρέθηκαν από το Εθνικό Μουσείο, εκτός από περίπου 200 αντικείμενα που εκλάπησαν από το Μουσείο Khalifa House στο Ομντουρμάν.
Ο Abdelgader δήλωσε ότι οι επιχειρήσεις ανάκτησης πραγματοποιήθηκαν μέσω κοινών προσπαθειών μεταξύ του υπουργείου, των υπηρεσιών ασφαλείας, της Interpol και της UNESCO.
Πρόσθεσε ότι οι αρχές συνεχίζουν να αναζητούν τα υπόλοιπα λεηλατημένα αντικείμενα σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς και φιλικές χώρες, τονίζοντας ότι ο στόχος είναι να αποκατασταθεί η κλεμμένη ιστορία και η συλλογική μνήμη του Σουδάν.
Σημείωσε επίσης ότι πριν από τον πόλεμο, περίπου 40 αρχαιολογικές αποστολές λειτουργούσαν σε διάφορες τοποθεσίες στο Σουδάν, αλλά οι περισσότερες αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα λόγω της επιδείνωσης της κατάστασης ασφάλειας.
Το μουσείο του Χαρτούμ φιλοξενούσε όλες αυτές τις συλλογές που είχαν εντοπιστεί από αρχαιολόγους σε διάφορες αρχαίες τοποθεσίες του Σουδάν. Το μουσείο λεηλατήθηκε και καταστράφηκε την άνοιξη του 2023 από τις παραστρατιωτικές Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης, όταν κατέλαβαν την πρωτεύουσα αφού εξεγέρθηκαν εναντίον των ενόπλων δυνάμεων της χώρας, τον πρώην σύμμαχό τους.
Την εποχή της λεηλασίας, δορυφορικές φωτογραφίες έδειχναν φορτηγά γεμάτα με τους θησαυρούς αυτούς να κατευθύνονται στο Νταρφούρ, μια επαρχία του δυτικού Σουδάν που ελέγχεται από τις ΔΤΥ.
Οι αρχές του Σουδάν κινητοποιήθηκαν, με τη βοήθεια της UNESCO και της Ιντερπόλ, για να ξαναβρούν τις κλεμμένες αρχαιότητες προτού να πουληθούν στη μαύρη αγορά.
«Η σουδανική κληρονομιά δεν έχει μόνο εθνική σημασία, είναι ένας θησαυρός για όλη την ανθρωπότητα», είπε ο εκπρόσωπος της UNESCO Άχμεντ Τζόνιεντ. «Αυτοί που προσπάθησαν να κλέψουν τις αρχαιότητες δεν είχαν ως στόχο μόνο την υλική αξία τους αλλά επιδίωκαν να διαγράψουν την ταυτότητα αυτού του έθνους, την ιστορία και τον πολιτισμό του», είπε από την πλευρά του ο υπουργός Οικονομικών Τζιμπρίλ Ιμπραχίμ.
Ο υπουργός Πληροφοριών και Πολιτισμού Χαλίντ Αλεϊζίρ υποσχέθηκε ότι θα δοθεί αποζημίωση σε όσους επιστρέψουν άλλες κλεμμένες αρχαιότητες στις αρχές, χωρίς να διευκρινίσει το ποσό. Οι σουδανικές αρχές δεν έχουν αποκαλύψει πώς κατάφεραν να ξαναβρούν τα κλεμμένα αντικείμενα, λέγοντας μόνο ότι έπαιξαν ρόλο οι υπηρεσίες πληροφοριών για τον εντοπισμό τους.
Μεταξύ των αρχαιοτήτων που δεν έχουν βρεθεί είναι και η «Χρυσή Αίθουσα», η πολυτιμότερη συλλογή του μουσείου που περιλάμβανε αρχαία κοσμήματα και αντικείμενα από καθαρό χρυσό 24 καρατίων, ορισμένα εκ των οποίων ήταν ηλικίας σχεδόν 8.000 ετών.
Στο Μουσείο του Χαρμούμ δεν απομένει πλέον σχεδόν τίποτα από τα αντικείμενα που φυλάσσονταν εκεί μετά την κατασκευή του, τη δεκαετία του 1950. Οι πλιατσικολόγοι άφησαν πίσω τους μόνο ό,τι δεν μπορούσαν να μεταφέρουν εύκολα, όπως το γιγαντιαίο άγαλμα του μαύρου φαραώ Τιρχάκα ή τις τοιχογραφίες από ναούς που μεταφέρθηκαν εκεί όταν κατασκευάστηκε το φράγμα του Ασουάν. Οι αρχαιολόγοι χρειάστηκε να περιμένουν μέχρι τον περασμένο Μάρτιο, αφού ο στρατός ανακατέλαβε το Χαρτούμ, για να μπουν στο κτίριο και να αρχίσουν την καταγραφή της καταστροφής.
Τα περισσότερα από τα μουσεία του Σουδάν, όπως το παλάτι του Σουλτάνου Αλί Ντινάρ στην Ελ Φάσερ, την πρωτεύουσα του Βόρειου Νταρφούρ που κατελήφθη τον Οκτώβριο από τις ΔΤΥ, λεηλατήθηκαν τα τελευταία δυόμισι χρόνια, σύμφωνα με την εθνική υπηρεσία αρχαιοτήτων που υπολόγισε ότι οι απώλειες ανέρχονται στα 100 εκατομμύρια δολάρια.
