Σε κατάσταση αναμονής παραμένουν πλοία και πληρώματα στα Στενά του Ορμούζ περισσότερο από έξι ώρες αφότου οι ΗΠΑ και το Ιράν ανακοίνωσαν κατάπαυση του πυρός, με έναν αναλυτή να προειδοποιεί ότι τα πλοία και οι ασφαλιστικές εταιρείες θα πρέπει να δουν περαιτέρω θετικά σημάδια πριν την αποκατάσταση της κυκλοφορίας μέσω της ζωτικής σημασίας πλωτής οδού.
«Η κατάπαυση του πυρός είναι ένα απαραίτητο πρώτο βήμα, αλλά δεν σημαίνει ότι η εμπορική ναυτιλία ομαλοποιείται αμέσως μέσω των διεθνών λωρίδων κυκλοφορίας στο Στενό», δήλωσε ο αναλυτής Τσάρλι Μπράουν και πρώην αξιωματικός του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ σύμφωνα με το CNN.
«Οι πλοιοκτήτες εξακολουθούν να περιμένουν έγκυρη καθοδήγηση από τα κανάλια ναυτικής ασφάλειας, τα κράτη σημαίας και, κυρίως, τις ασφαλιστικές εταιρείες κινδύνου θαλάσσιου πολέμου πριν στείλουν πλοία πίσω στο στενό», πρόσθεσε ο Μπράουν.
«Το πραγματικό σήμα που πρέπει να παρακολουθούμε είναι οι «πρώτοι που θα κάνουν την πρώτη κίνηση» – τα πρώτα πλοία που είναι πρόθυμα να δοκιμάσουν τη διαδρομή. Εάν αυτές οι διελεύσεις ολοκληρωθούν με ασφάλεια, η εμπιστοσύνη θα οικοδομηθεί γρήγορα και η ευρύτερη ομάδα παρακολούθησης και αναμονής θα ακολουθήσει», κατέληξε.
Το πρωί της Μεγάλης Τετάρτης (8/4), ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν δήλωσε ότι «η ασφαλής διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ θα είναι δυνατή μέσω συντονισμού με τις Ένοπλες Δυνάμεις του Ιράν». Το Ιράν και το Ομάν θα ορίζουν το πώς και με ποιο αντίτιμο τα πλοία θα διέρχονται από το στενό κατά τη διάρκεια της περιόδου εκεχειρίας, μετέδωσε το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim του Ιράν.
Πάνω από 160 ελληνόκτητα πλοία έχουν εγκλωβιστεί στην περιοχή
Σύμφωνα με επίσημη ενημέρωση του υφυπουργού Ναυτιλίας, Στέφανου Γκίκα, στην ευρύτερη περιοχή (Περσικός Κόλπος, Αραβική Θάλασσα, Κόλπος του Ομάν) βρίσκονται συνολικά 160 πλοία ελληνικών συμφερόντων.
Από αυτά τα 160 πλοία, τα 32 φέρουν την ελληνική σημαία. Συγκεκριμένα, εντός του Περσικού Κόλπου καταγράφονται 10 πλοία με ελληνική σημαία και 3 ακόμη στις προσβάσεις του.
Και αυτό γιατί παρατηρήθηκε μια σταδιακή μείωση του αριθμού των ελληνικών πλοίων στην περιοχή καθώς η ένταση κλιμακωνόταν, αφού από 215 πλοία που βρίσκονταν εκεί στις αρχές Μαρτίου, ο αριθμός έπεσε στα 160.
Πώς θα λειτουργήσουν τα νέα τέλη διέλευσης στον Ορμούζ
Η λειτουργία των νέων τελών διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ, όπως προκύπτει από τις πληροφορίες με βάσει τις πρόσφατες διαπραγματεύσεις και τη συμφωνία εκεχειρίας, περιλαμβάνει τις εξής βασικές παραμέτρους:
• Δικαιούχοι και Νομική Βάση: Η συμφωνία προβλέπει ότι τόσο το Ιράν όσο και το Ομάν θα έχουν το δικαίωμα να επιβάλλουν τέλη στα πλοία που διέρχονται από τα Στενά. Η κίνηση αυτή βασίζεται στο επιχείρημα ότι η δίοδος βρίσκεται εντός των χωρικών υδάτων των δύο αυτών κρατών, παρά το γεγονός ότι μέχρι πρότινος η διεθνής κοινότητα τη θεωρούσε διεθνή θαλάσσια οδό με ελεύθερη ναυσιπλοΐα.
• Τρόπος Υπολογισμού: Τα τέλη δεν θα είναι σταθερά για όλα τα πλοία. Σύμφωνα με τους όρους που έθεσε η Τεχεράνη, το ύψος των δασμών θα ποικίλλει ανάλογα με τον τύπο του πλοίου, το φορτίο που μεταφέρει και τις επικρατούσες συνθήκες κατά τη διέλευση.
• Σκοπός των Εσόδων: Το Ιράν σκοπεύει να χρησιμοποιήσει τα χρήματα που θα συγκεντρωθούν από αυτά τα τέλη για την ανοικοδόμηση της χώρας μετά τις καταστροφές που προκλήθηκαν κατά τη διάρκεια των πολεμικών συγκρούσεων.
• Νομοθεσία και Έλεγχος: Το Ιράν προετοιμάζει ήδη ειδική νομοθεσία για την επιβολή αυτών των τελών, ενώ η διέλευση των πλοίων θα πραγματοποιείται σε συντονισμό με τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις, γεγονός που ενισχύει τον γεωπολιτικό έλεγχο της Τεχεράνης στην περιοχή.
Παρά την ένταξη αυτού του όρου στο πλαίσιο της εκεχειρίας, η διεθνής κοινότητα παραμένει αντίθετη. Περισσότερες από 40 χώρες και ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (IMO) έχουν εκφράσει την πλήρη απόρριψή τους στην επιβολή δασμών, ζητώντας την απρόσκοπτη και ελεύθερη διέλευση των πλοίων. Το οριστικό καθεστώς λειτουργίας των τελών αναμένεται να αποτελέσει αντικείμενο των διαπραγματεύσεων που θα διεξαχθούν στο Ισλαμαμπάντ.
