Ο χρόνος μετράει αντίστροφα στην Κολομβία, καθώς για δεύτερη ημέρα, σωστικά συνεργεία, δυνάμεις του στρατού, αστυνομικοί και απλοί εθελοντές δίνουν μάχη μέσα στα συντρίμμια, μετά τον φονικό σεισμό των 7,4 Ρίχτερ που «χτύπησε» τη χώρα τα ξημερώματα της Δευτέρας, 10 Αυγούστου. Ο ισχυρότερος σεισμός – στην περιοχή – της τελευταίας δεκαετίας έχει αφήσει πίσω του τουλάχιστον 164 νεκρούς, 700 τραυματίες, άγνωστο αριθμό αγνοουμένων και εκτεταμένες καταστροφές σε τουλάχιστον πέντε περιφέρειες, πλήττοντας σφοδρά την «καρδιά» της περιοχής του καφέ.
Οι προσπάθειες απεγκλωβισμού είναι τιτάνιες. Σε πόλεις όπως το Κάλι και η Περέιρα, πολυώροφα κτήρια έχουν μετατραπεί σε άμορφες μάζες μπάζων, ενώ στη Μανισάλες, ένα ιστορικό ορόσημο – ο πύργος του καθεδρικού ναού – υπέστη σοβαρές ρωγμές. Με σκαπτικά μηχανήματα, αλλά και με γυμνά χέρια, οι διασώστες σκάβουν ακατάπαυστα.
Το δράμα σε Κάλι και Περέιρα
Στο Κάλι των 2,2 εκατομμυρίων κατοίκων, τουλάχιστον 85 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Δεκάδες κτήρια κρίθηκαν ετοιμόρροπα, αναγκάζοντας πλήθος κόσμου να διανυκτερεύσει στους δρόμους. Σοκαριστική είναι η εικόνα από κεντρικό νοσοκομείο της πόλης, όπου οι επάνω όροφοι, μέρος των οποίων φιλοξενούσε την παιδιατρική πτέρυγα, κατέρρευσαν. Περίπου 600 ασθενείς, όπως δήλωσε ο διευθυντής του νοσοκομείου, Ίρνε Τόρες Κάστρο, στο τηλεοπτικό δίκτυο Caracol, αναγκάστηκαν να μεταφερθούν σε δρόμους γεμάτους χαλάσματα.
Η εθελόντρια Κάρμεν Γιασμίν Γκαρσία συγκλονίζει με τη μαρτυρία της από το Κάλι: «Πριν από λίγο ακούγαμε γρατσουνίσματα από ένα ζώο, αλλά τώρα δεν ακούμε τίποτα. Έχουμε ακόμα πίστη ότι το σκυλί είναι ζωντανό και ότι θα καταφέρουμε να βγάλουμε το ίδιο, αλλά και τους ανθρώπους». Η ομάδα της είχε ήδη απεγκλωβίσει επτά άτομα, όμως τέσσερις άνθρωποι και ένα σκυλί παρέμεναν παγιδευμένοι. «Χρειαζόμαστε άτομα με ξύλα και φτυάρια, όσο περισσότερα χέρια, τόσο το καλύτερο», συμπλήρωσε.
Αντίστοιχα δραματική είναι η κατάσταση στην Περέιρα (66 νεκροί) και στην επαρχία Τσοκό (13 νεκροί). Στην Περέιρα, ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα ισοπεδώθηκαν. Βίντεο που κυκλοφόρησαν στα social media και επιβεβαιώθηκαν από το πρακτορείο Reuters, καταγράφουν τον τρόμο στο αεροδρόμιο της πόλης, όπου τεράστια κομμάτια της οροφής έπεσαν εν μέσω του πανικού των επιβατών.
Στρατός στους δρόμους και απαγόρευση κυκλοφορίας
Ο πρόεδρος της Κολομβίας, Αμπελάρδο Ντε Λα Εσπριέγια, ανακοίνωσε την ανάπτυξη 1.000 στρατιωτών στο Κάλι, με σκοπό την αποτροπή πλιάτσικων και την υποστήριξη των επιχειρήσεων, ενώ επιβλήθηκε νυχτερινή απαγόρευση κυκλοφορίας τόσο στο Κάλι, όσο και στην Περέιρα.
«Σκοπός μας είναι να συνεργαστούμε με κάθε αναγκαίο τρόπο. Δεν υπάρχουν διακρίσεις ή ιδεολογικές διαφορές όταν πρόκειται να υπερασπιστούμε τον λαό μας ή να δείξουμε αλληλεγγύη», δήλωσε ο πρόεδρος το βράδυ της Δευτέρας, τονίζοντας πως υπάρχουν 188 αγνοούμενοι μόνο στο Κάλι.
Η καταστροφή ξύπνησε μνήμες από τον ολέθριο σεισμό του 1999 που στοίχισε τη ζωή σε πάνω από 1.000 άτομα στην ίδια περιοχή, αλλά και από τον πρόσφατο, φονικό διπλό σεισμό στη γειτονική Βενεζουέλα τον Ιούνιο (πάνω από 6.300 νεκροί).
Το γεωλογικό υπόβαθρο – «Η φύση της Κολομβίας είναι σεισμογενής»
Το ισχυρό χτύπημα ενέτεινε την ανησυχία για ενδεχόμενη σύνδεση με τα γεγονότα στη Βενεζουέλα. Ωστόσο, ο Γενικός Διευθυντής της Γεωλογικής Υπηρεσίας της Κολομβίας, Χούλιο Φιέρο Μοράλες, καθησύχασε: «Η σεισμική δραστηριότητα οφείλεται στη φυσική τεκτονική δυναμική της δυτικής Κολομβίας και την καταβύθιση της πλάκας Νάζκα κάτω από τη Νοτιοαμερικανική πλάκα».
Η πλάκα Νάζκα, τμήμα του «Δακτυλίου της Φωτιάς», βυθίζεται με ρυθμό 55-60 χιλιοστών ετησίως, δημιουργώντας ισχυρούς σεισμούς και βαθιές ωκεάνιες τάφρους.
Ο καθηγητής Γεωλογίας, Καμίλο Μόντες (Uninorte), διευκρίνισε ότι η δόνηση των 7,4 Ρίχτερ, με βάθος περίπου 100 χιλιομέτρων, προκλήθηκε από την τριβή κατά την καταβύθιση της πλάκας. Απέρριψε επίσης κάθε συσχετισμό με τη Βενεζουέλα, καθώς οι εκεί σεισμοί είχαν βάθος 10-20 χλμ. (σεισμοί φλοιού), ενώ ο συγκεκριμένος ήταν πολύ βαθύτερος. Παράλληλα, δικαιολόγησε το ότι η δόνηση έγινε αισθητή έως την Καραϊβική, προειδοποιώντας ότι αν και σπάνιοι, μεγάλοι σεισμοί έχουν συμβεί ιστορικά και εκεί (όπως το 1834 στη Σάντα Μάρτα).
Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Ο καθηγητής Χόρχε Άρτσμπολντ τόνισε ότι «δεν σκοτώνουν οι σεισμοί, αλλά ο τρόπος που αντιδρούν τα κτήρια», τονίζοντας την ανάγκη για άμεση επικαιροποίηση των οικοδομικών κανονισμών και ενίσχυση παλαιών υποδομών, ειδικά νοσοκομείων και αστυνομικών τμημάτων.
