Σε κατάσταση διαρκούς ανασφάλειας και αγωνίας εξακολουθούν να βρίσκονται οι κάτοικοι της Κυψέλης, καθώς οι ρηγματώσεις και οι ζημιές σε δεκάδες κτίρια από τις εργασίες του μετροπόντικα για τη Γραμμή 4 του Μετρό έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις.
Η υπόθεση έχει ήδη προκαλέσει την παρέμβαση της Δικαιοσύνης.
Την ίδια ώρα, οι εργασίες εκσκαφής στην περιοχή έχουν σταματήσει προσωρινά, με τον Δήμο Αθηναίων να θέτει αυστηρούς όρους προς την κατασκευάστρια εταιρεία για την επανεκκίνηση του έργου.
Το «πάγωμα» των εργασιών και τα τρία αιτήματα του Δήμου Αθηναίων
Το μείζον αυτό ζήτημα, το οποίο αφορά διακόσιες κατοικίες και αντίστοιχα διακόσιες οικογένειες, βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης που πραγματοποιήθηκε στο δημαρχιακό μέγαρο της Κοτζιά μεταξύ του δημάρχου Αθηναίων, Χάρη Δούκα, και αντιπροσωπείας της διοίκησης και στελεχών της «Ελληνικό Μετρό».
Ο κ. Δούκας ξεκαθάρισε πως ο Δήμος τάσσεται αδιαπραγμάτευτα στο πλευρό των πολιτών και κατέθεσε τρία βασικά αιτήματα προς την εταιρεία:
- Να υπάρξουν γραπτές εγγυήσεις για τη στατική επάρκεια των κτηρίων, οι οποίες να πιστοποιούνται επιπρόσθετα και από έναν ανεξάρτητο, δημόσιο επιστημονικό φορέα, προκειμένου οι πολίτες να μπορούν να κοιμούνται με ασφάλεια.
- Να προχωρήσουν κανονικά οι αποζημιώσεις και οι αποκαταστάσεις των ζημιών, ακριβώς όπως προβλέπει η σχετική νομοθεσία.
- Να συνεχιστούν τα έργα για τη Γραμμή 4, αλλά αυστηρά υπό συνθήκες ασφάλειας που προβλέπονται από τις κείμενες διατάξεις.
Αυτή τη στιγμή, ο μετροπόντικας έχει σταματήσει τις εκσκαφές λόγω των εξαιρετικά δύσκολων γεωλογικών συνθηκών της Κυψέλης. Όπως παραδέχθηκε ο δήμαρχος, η περιοχή έχει ιδιαίτερη ευαισθησία και ρέματα, γεγονός που ήταν εξαρχής γνωστό στους ειδικούς. Για τον έλεγχο της κατάστασης χρησιμοποιούνται 3.000 αισθητήρες, τόσο εντός του μετροπόντικα όσο και στη γύρω περιοχή, ενώ το μηχάνημα είχε σταματήσει δύο φορές στο παρελθόν λόγω των προβλημάτων πριν από την τωρινή διακοπή.
Προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφαλής επανεκκίνηση, η «Ελληνικό Μετρό» έχει αναθέσει σε δύο ειδικούς εμπειρογνώμονες (έναν καθηγητή από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και έναν από το εξωτερικό) να παρουσιάσουν το πώς μπορεί να προχωρήσει το έργο με απόλυτη ασφάλεια. Το πόρισμά τους αναμένεται να είναι έτοιμο σε δύο εβδομάδες. Μετά την παρέλευση των 15 ημερών, θα ακολουθήσει νέα συνάντηση του κ. Δούκα με τη διοίκηση της εταιρείας και τους εκπροσώπους των κατοίκων. Επιπλέον, αποφασίστηκε ο ορισμός ενός συγκεκριμένου προσώπου επικοινωνίας (contact person) από την πλευρά της «Ελληνικό Μετρό» για την άμεση και απευθείας συνεννόηση με τους ενδιαφερόμενους πολίτες.
Ο τρόμος των κατοίκων: «Δεν θα μπει κανένας στο σπίτι μας χωρίς γραπτές εγγυήσεις»
Παρά τις διαδικασίες που έχουν δρομολογηθεί, η καθημερινότητα των κατοίκων περιγράφεται ως δραματική. Ο Βασίλειος Πισσάνος, ιδιοκτήτης διαμερίσματος σε μία από τις περίπου είκοσι πολυκατοικίες που έχουν επηρεαστεί, περιέγραψε τον τρόμο που βιώνουν οι πολίτες, οι οποίοι νιώθουν απροστάτευτοι απέναντι στην κατασκευαστική κοινοπραξία. Η έναρξη του προβλήματος τοποθετείται τον Μάρτιο του 2026, όταν το πέρασμα του μετροπόντικα κάτω από τα θεμέλιά τους προκάλεσε εκτεταμένες φθορές σε διαμερίσματα και κοινόχρηστους χώρους.
Οι κάτοικοι καταγγέλλουν πως ζήτησαν επανειλημμένα, μέσω τριών email, τα στοιχεία των μετρήσεων που αφορούν τη στατικότητα, αλλά η εταιρεία τους τα αρνήθηκε, επικαλούμενη γραπτώς πως πρόκειται για γεωλογικά φαινόμενα. Ακόμη και όταν ζήτησαν απλώς να τα δουν από κοντά, το αίτημά τους απορρίφθηκε. Ο κ. Πισσάνος εξέφρασε την εύλογη απορία του για τη στάση αυτή, επισημαίνοντας ότι τα δεδομένα αυτά βρίσκονται σε λογισμικά συστήματα (ERP) των μεγάλων εταιρειών και μπορούν να δοθούν μέσα σε μία ημέρα.
«Ζούμε στην αβεβαιότητα. Είναι πλέον ψυχολογικό το ζήτημα», σημειώνει ο κ. Πισσάνος, υπογραμμίζοντας τον φόβο για τα παιδιά και τους ηλικιωμένους που διαμένουν στα κτίρια και δεν ξέρουν τι τους ξημερώνει. Ο ίδιος προσθέτει πως «δεν είναι ωραίο πράγμα να ξυπνάς κάθε πρωί και να βλέπεις ρωγμές στους τοίχους και στα πλακάκια». Οι ρωγμές αυτές είναι ιδιαίτερα σοβαρές, με τοίχους να έχουν ανοίξει από πέντε έως έξι εκατοστά, φθορές που επηρεάζουν πόρτες και παράθυρα και των οποίων το κόστος αποκατάστασης μπορεί να ξεπεράσει σε κάποιες περιπτώσεις τις 10.000 ευρώ.
Οι ιδιοκτήτες δηλώνουν ρητά πως δεν πρόκειται να επιτρέψουν σε κανένα συνεργείο να πραγματοποιήσει εργασίες στα σπίτια τους εάν δεν λάβουν πρώτα επίσημα, γραπτά στοιχεία των μετρήσεων που να πιστοποιούν πως δεν υφίσταται θέμα στατικότητας για τις πολυκατοικίες της γύρω περιοχής. Παρότι, σύμφωνα με τον δήμαρχο Αθηναίων, έχουν δοθεί ήδη κάποιες έγγραφες βεβαιώσεις σε ορισμένους που το ζήτησαν, το αίτημα των κατοίκων για καθολική διαφάνεια παραμένει ισχυρό.
«Χειρότερο κι από σεισμό»: Η επιστημονική εξήγηση και οι επίσημες διαβεβαιώσεις
Τον κίνδυνο των βιαστικών επισκευών στα κτίρια επεσήμανε ο ομότιμος καθηγητής Αντισεισμικών Κατασκευών, Παναγιώτης Καρύδης. Ο καθηγητής προειδοποίησε ότι το φαινόμενο βρίσκεται σε εξέλιξη και εξήγησε πως μπορεί να θεωρηθεί χειρότερο από έναν σεισμό, διότι ο σεισμός είναι ένα στιγμιαίο γεγονός, ενώ εδώ η καταπόνηση συνεχίζεται. Συμβούλευσε τους αρμόδιους να μην ξεκινήσουν εργασίες επισκευής προτού διαπιστωθεί η πλήρης ολοκλήρωση του φαινομένου, καθώς υπάρχει ο κίνδυνος οι ρωγμές να επανεμφανιστούν μόλις λίγες ημέρες μετά το στοκάρισμά τους.
Ο κ. Καρύδης απέδωσε το πρόβλημα στις ιδιαίτερες γεωλογικές συνθήκες, κάνοντας αναφορά σε μπαζωμένα ρέματα της περιοχής (όπως στη Φωκίωνος Νέγρη και την Ευελπίδων, που παλαιότερα κατέβαζαν νερά από τα Τουρκοβούνια), στο μαλακό έδαφος και στον υπόγειο υδροφόρο ορίζοντα. Αυτοί οι παράγοντες, σε συνδυασμό με την ηλικία των κτιρίων και την προηγούμενη καταπόνησή τους από σεισμούς, αυξάνουν την ευαισθησία των πολυκατοικιών.
