Μπορεί μια εμπορική έκθεση ακινήτων να εξελιχθεί σε μείζον πολιτικό ζήτημα εξωτερικής πολιτικής; Στο Ηνωμένο Βασίλειο η απάντηση φαίνεται να είναι «ναι».
Μια εκδήλωση με την ονομασία «Great Israeli Real Estate Event», η οποία πραγματοποιείται σήμερα Κυριακή 14/6 στο Λονδίνο και προωθεί επενδύσεις σε ακίνητα στο Ισραήλ, βρέθηκε στο επίκεντρο σφοδρής πολιτικής αντιπαράθεσης, καθώς βουλευτές, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και πολιτικά κόμματα υποστηρίζουν ότι μεταξύ των ακινήτων που διαφημίζονται περιλαμβάνονται και περιουσίες που βρίσκονται σε ισραηλινούς εποικισμούς στη κατεχόμενη Δυτική Όχθη.
Το θέμα έφτασε μέχρι τη Βουλή των Κοινοτήτων, ανοίγοντας μια ευρύτερη συζήτηση για τη συνέπεια της βρετανικής εξωτερικής πολιτικής, τη στάση του Λονδίνου απέναντι στους εποικισμούς και το κατά πόσο εφαρμόζονται τα ίδια κριτήρια σε διαφορετικές διεθνείς κρίσεις.
Εργοτάξιο μιας νέας γειτονιάς εποίκων στον οικισμό Gush Etzion στη Δυτική Όχθη. Φωτογραφία: Abir Sultan
«Αν ήταν ουκρανική γη θα το απαγορεύατε»
Ο Εργατικός βουλευτής Richard Burgon έθεσε το ζήτημα στο Κοινοβούλιο με έναν παραλληλισμό που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις.
Ο Burgon κάλεσε την κυβέρνηση να φανταστεί πώς θα αντιδρούσε εάν διοργανωνόταν στο Λονδίνο μια ρωσική έκθεση ακινήτων που θα πουλούσε γη από κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη. Υποστήριξε ότι σε μια τέτοια περίπτωση το βρετανικό κράτος θα παρέμβαινε άμεσα, διερωτώμενος γιατί δεν συμβαίνει το ίδιο όταν πρόκειται για παλαιστινιακά εδάφη.
Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, ο Βρετανός πολιτικός προχώρησε σε έναν άμεσο παραλληλισμό με την κρίση στην Ανατολική Ευρώπη, προκειμένου να καταδείξει αυτό που ο ίδιος χαρακτήρισε ως «δύο μέτρα και δύο σταθμά» στην πολιτική σκηνή: «Ας φανταστούμε απλώς αν, αυτό το Σαββατοκύριακο στην πρωτεύουσά μας, γινόταν μια μεγάλη ρωσική εκδήλωση real estate που πουλούσε ουκρανική γη. Πολύ σωστά και χωρίς δισταγμό, η κυβέρνηση θα κινούνταν για να απαγορεύσει μια τέτοια παράνομη εκδήλωση.
Κι όμως, αυτό το Σαββατοκύριακο στο Λονδίνο, πραγματοποιείται μια μεγάλη ισραηλινή εκδήλωση real estate, η οποία διαφημίζει ανοιχτά την πώληση γης στα παράνομα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη.
Δεδομένου ότι η κυβέρνηση έχει ορθώς αναγνωρίσει το κράτος της Παλαιστίνης, θα έπρεπε σίγουρα να κινηθούμε για να απαγορεύσουμε αυτή την εκδήλωση από το να ξεπουλάει παράνομα παλαιστινιακή γη στην πρωτεύουσά μας. Ποια είναι η στάση του Υπουργού Εξωτερικών σε αυτό;», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η παρέμβασή του δεν ήταν απλώς μια ακόμη φιλοπαλαιστινιακή τοποθέτηση.
Άγγιξε μια συζήτηση που κερδίζει έδαφος στη βρετανική πολιτική σκηνή: κατά πόσο η Δύση εφαρμόζει διαφορετικά πρότυπα απέναντι στη ρωσική κατοχή ουκρανικών εδαφών και στην ισραηλινή πολιτική των εποικισμών.
Η απάντηση της κυβέρνησης και οι απειλές για κυρώσεις
Αυτό που καθιστά την υπόθεση ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι ότι η κυβέρνηση δεν απέρριψε το ζήτημα.
Στην απάντησή του, το Foreign Office επιβεβαίωσε ότι υποστηρίζει την εκδήλωση και προειδοποίησε πως εάν διαπιστωθούν παραβιάσεις της βρετανικής νομοθεσίας, θα υπάρξει περαιτέρω διερεύνηση.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά μεγαλύτερη σημασία επειδή έγινε λίγες μόλις ημέρες μετά την ανακοίνωση νέου πακέτου συντονισμένων κυρώσεων από το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, τον Καναδά, τη Νορβηγία, την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία κατά δικτύων και προσώπων που συνδέονται με τη βία εποίκων στη Δυτική Όχθη.
Η Βρετανίδα υπουργός Εξωτερικών Yvette Cooper ανακοίνωσε μάλιστα ότι το Λονδίνο συμβουλεύει πλέον ρητά τις βρετανικές επιχειρήσεις να αποφεύγουν οικονομικές δραστηριότητες που συνδέονται με παράνομους ισραηλινούς εποικισμούς.
Αεροφωτογραφία αποτυπώνει το εύρος των ισραηλινών εποικισμών σε παλαιστινιακά εδάφη της Δυτικής Όχθης
Από τα περιθώρια στο κέντρο της πολιτικής συζήτησης
Η υπόθεση δεν περιορίζεται σε λίγους βουλευτές της αριστερής πτέρυγας των Εργατικών.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian, περισσότεροι από 100 βουλευτές και μέλη της Βουλής των Λόρδων ζήτησαν από την κυβέρνηση να παρέμβει για την ακύρωση της εκδήλωσης.
Σε επιστολή που έστειλαν στον υπουργό Εξωτερικών την Παρασκευή, 101 βουλευτές και μέλη της Βουλής των Λόρδων προειδοποίησαν ότι η εκδήλωση ήταν «σταθερά ενσωματωμένη στο σχέδιο αποικιακής επέκτασης του Ισραήλ, διευκολύνοντας την πώληση γης που έχει κλαπεί από τους Παλαιστίνιους» και κάλεσαν την κυβέρνηση να λάβει «όλα τα απαραίτητα μέτρα» για να ακυρωθεί η εκδήλωση.
«Το να επιτραπεί η διεξαγωγή της εκδήλωσης όχι μόνο θα ήταν ασυμβίβαστο με τις τρέχουσες οδηγίες της βρετανικής κυβέρνησης σχετικά με την οικονομική δραστηριότητα που σχετίζεται με τους εποικισμούς, αλλά θα ερχόταν σε αντίθεση με τις υποχρεώσεις της κυβέρνησης βάσει του διεθνούς δικαίου», ανέφερε η επιστολή.
Παράλληλα, περισσότερο από το ένα τρίτο της κοινοβουλευτικής ομάδας των Εργατικών έχει ήδη ζητήσει την απαγόρευση εμπορικών συναλλαγών με ισραηλινούς εποικισμούς στη Δυτική Όχθη.
Αντίστοιχες παρεμβάσεις έγιναν από το παράρτημα της Διεθνούς Αμνηστίας στο Ηνωμένο βασίλειο (Amnesty International UK), η οποία κάλεσε την κυβέρνηση να αποτρέψει τη διεξαγωγή της εκδήλωσης, υποστηρίζοντας ότι συμβάλλει στην κανονικοποίηση και οικονομική ενίσχυση ενός συστήματος εποικισμών που η διεθνής κοινότητα θεωρεί παράνομο.
Παρέμβαση έκανε επίσης ο δήμαρχος του Λονδίνου Sadiq Khan, ο οποίος εξέφρασε δημοσίως ανησυχίες για την εκδήλωση.
Μια ευρύτερη μετατόπιση της βρετανικής πολιτικής;
Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό ή μέρος μιας βαθύτερης αλλαγής στη βρετανική στάση απέναντι στο Ισραήλ.
Τους τελευταίους μήνες η κυβέρνηση του Κιρ Στάρμερ, έχει προχωρήσει σε μια σειρά κινήσεων εναντίον του Ισραήλ που θα θεωρούνταν αδιανόητες πριν από λίγα χρόνια: πάγωμα εμπορικών συνομιλιών, περιορισμούς σε ορισμένες άδειες εξαγωγών, κυρώσεις κατά προσώπων και οργανισμών που συνδέονται με τη βία εποίκων και πιο έντονη δημόσια κριτική για την επέκταση των εποικισμών.
Παράλληλα, η Ευρώπη συνολικά εμφανίζεται ολοένα πιο πρόθυμη να εξετάσει μέτρα κατά οργανισμών και δικτύων που σχετίζονται με τους εποικισμούς.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη προχωρήσει σε κυρώσεις κατά εποίκων, ενώ αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συζητούν περιορισμούς στο εμπόριο που συνδέεται με τις κατεχόμενες περιοχές.
Το πολιτικό δίλημμα του Λονδίνου
Η συζήτηση που άνοιξε στο βρετανικό Κοινοβούλιο ξεπερνά κατά πολύ μια έκθεση ακινήτων.
Στην πραγματικότητα αγγίζει ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα της δυτικής διπλωματίας: αν οι αρχές του διεθνούς δικαίου εφαρμόζονται με τον ίδιο τρόπο ανεξαρτήτως συμμάχων και αντιπάλων.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου εξακολουθεί να δηλώνει ότι οι ισραηλινοί εποικισμοί στη Δυτική Όχθη είναι παράνομοι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και εμπόδιο για την ειρηνευτική διαδικασία.
