Το μυστήριο γύρω από τον θάνατο εννέα νεαρών σκιέρ στην περιβόητη τραγωδία του Περάσματος Ντιάτλοφ στη Ρωσία, που αποτελεί μία από τις πιο ανεξήγητες και διαχρονικές υποθέσεις της άλλοτε Σοβιετικής Ένωσης, φαίνεται πως ίσως τελικά μπορεί να λυθεί.
Εξήντα επτά χρόνια μετά το τραγικό συμβάν στα βόρεια Ουράλια Όρη, οι οικογένειες των θυμάτων ξεκίνησαν νομικές προσπάθειες για την εκταφή των σορών και την πλήρη επαναξιολόγηση της έρευνας. Απαιτούν ουσιαστικά τη διενέργεια σύγχρονων ιατροδικαστικών εξετάσεων στα λείψανα των νεαρών εξερευνητών που έχασαν τη ζωή τους το 1959.
Η κίνηση αυτή αναζωπυρώνει τις θεωρίες συνωμοσίας δεκαετιών, οι οποίες κατά καιρούς έχουν αποδώσει τους θανάτους σε χιονοστιβάδες, δοκιμές μυστικών όπλων, δραπέτες καταδίκους, UFO, ακόμη και σε επιθέσεις από Γιέτι, δηλαδή μυθικά πλάσματα που μοιάζουν με πιθήκους και σύμφωνα με τους θρύλους των κατοίκων των Ιμαλαΐων και του Θιβέτ ζουν στα πιο αφιλόξενα, χιονισμένα βουνά.
Αν και οι Ρώσοι εισαγγελείς κατέληξαν το 2020 στο συμπέρασμα ότι η ομάδα σκοτώθηκε από χιονοστιβάδα, οι συγγενείς δεν αποδέχτηκαν ποτέ αυτό το πόρισμα. Τώρα, ο δικηγόρος Γεβγκένι Τσερνούσοφ, εκπροσωπώντας την αδελφή του αρχηγού της αποστολής, Τατιάνα Περμίνοβα, καθώς και άλλους συγγενείς, υποστηρίζει ότι η υπόθεση πρέπει να ανοίξει ξανά ως έρευνα για πιθανή ομαδική δολοφονία. «Θέλουμε να διασφαλίσουμε ότι θα σχηματιστεί ποινική δικογραφία και θα διεξαχθεί έρευνα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Το χρονικό της μοιραίας αποστολής στα Ουράλια Όρη
Τον Ιανουάριο του 1959 μια ομάδα αποτελούμενη από οκτώ άνδρες και δύο γυναίκες, οι περισσότεροι εκ των οποίων ήταν συμφοιτητές στο Ουράλιο Πολυτεχνείο, ξεκίνησαν μια απαιτητική πεζοπορία στα βόρεια Ουράλια, στην περιοχή του Σβερντλόφσκ.
Αρχηγός της ομάδας ήταν ο 23χρονος φοιτητής μηχανολογίας Ίγκορ Ντιάτλοφ. Όλα τα μέλη ήταν έμπειροι σκιέρ υψηλής πιστοποίησης και ο στόχος της αποστολής τους ήταν να φτάσουν στο όρος Ότορτεν, μια διαδρομή που εκείνη την εποχή είχε αξιολογηθεί ως η πιο δύσκολη δυνατή.
Ο 23χρονος φοιτητή μηχανικής Ιγκόρ Ντιάτλοφ.
Η τελευταία στάση και η επιστροφή του Γιούρι Γιουντίν
Η ομάδα έφτασε με τρένο στο Ίβντελ τις πρώτες πρωινές ώρες της 25ης Ιανουαρίου 1959 και στη συνέχεια μετέβη με φορτηγό στο Βιζχάι, τον τελευταίο κατοικημένο οικισμός προς τα βόρεια.
Στις 27 Ιανουαρίου, ξεκίνησαν το ταξίδι τους προς το Ότορτεν. Την επόμενη ημέρα, ένας από τους πεζοπόρους, ο Γιούρι Γιουντίν, υπόφερε από έντονους πόνους στο γόνατο και τις αρθρώσεις και αναγκάστηκε να επιστρέψει πίσω, γινόμενος έτσι ο μοναδικός επιζών της αποστολής πριν αυτή χαθεί στα βάθη των χιονισμένων βουνών.
Η φρίκη στο Κόλατ Σιάκλ: Τι αντίκρισαν οι διασώστες
Ο Ντιάτλοφ είχε συμφωνήσει να στείλει τηλεγράφημα στον αθλητικό τους όμιλο μόλις επέστρεφαν στο Βιζχάι, το αργότερο μέχρι τις 12 Φεβρουαρίου. Όταν η ημερομηνία πέρασε χωρίς νέα, οι οικογένειες ανησύχησαν ξεκινώντας στις 20 Φεβρουαρίου μια γιγαντιαία επιχείρηση διάσωσης που περιελάμβανε εθελοντές, στρατό, αεροπλάνα και ελικόπτερα.
Στις 26 Φεβρουαρίου, οι ερευνητές εντόπισαν την κατασκήνωση της ομάδας στις πλαγιές του όρους Κόλατ Σιάκλ. Η σκηνή ήταν καλυμμένη με χιόνι, άδεια, και όλα τα υπάρχοντα και τα παπούτσια των παιδιών είχαν αφεθεί στο εσωτερικό της. Το πιο τρομακτικό εύρημα ήταν ότι η σκηνή είχε κοπεί και σκιστεί με μαχαίρι από μέσα, υποδηλώνοντας ότι οι πεζοπόροι προσπάθησαν να βγουν απεγνωσμένα και με απόλυτο πανικό.
Η εγκαταλελειμμένη σκηνή των πεζοπόρων
Παγωμένα σώματα χωρίς ρούχα και φρικιαστικά τραύματα
Τα ίχνη στο χιόνι έδειχναν ότι 8 ή 9 άνθρωποι, φορώντας μόνο κάλτσες ή εντελώς ξυπόλητοι, έτρεχαν προς το κοντινό δάσος. Στην άκρη του δάσους, βρέθηκαν τα δύο πρώτα πτώματα αυτά των Κριβονισένκο και Ντοροσένκο, γυμνά με τα εσώρουχά τους, δίπλα σε μια μικρή εστία φωτιάς. Τα κλαδιά του δέντρου ήταν σπασμένα έως τα 5 μέτρα, δείχνοντας ότι κάποιος προσπάθησε να σκαρφαλώσει για να δει τη σκηνή. Μεταξύ του κέδρου και της σκηνής βρέθηκαν άλλα τρία πτώματα , αυτά των Ντιάτλοφ, Κολμογκόροβα και Σλομπόντιν σε στάσεις που έδειχναν ότι πέθαναν προσπαθώντας να συρθούν πίσω στην κατασκήνωση.
Η αναζήτηση για τους υπόλοιπους τέσσερις διήρκεσε δύο μήνες έως τις 4 Μαΐου. Τότε, βρέθηκαν θαμμένοι κάτω από 4 μέτρα χιόνι σε μια χαράδρα. Αυτοί ήταν καλύτερα ντυμένοι, ωστόσο, οι σοροί τους έφεραν φρικτά εσωτερικά τραύματα, ενώ από τη Λιουντμίλα Ντουμπινίνα έλειπαν τα μάτια και η γλώσσα.
Η θεωρία της «άγνωστης πανίσχυρης δύναμης» και οι ατέλειες της έρευνας
Η σοβιετική νομική έρευνα που ολοκληρώθηκε τον Μάιο του 1959 κατέληξε στο αινιγματικό συμπέρασμα ότι τα μέλη της ομάδας πέθαναν εξαιτίας μιας «άγνωστης πανίσχυρης φυσικής δύναμης».
Ο ιατροδικαστής Δρ. Μπόρις Βοζροζντένι τόνισε ότι τα βαριά τραύματα δεν θα μπορούσαν να έχουν προκληθεί από άνθρωπο, καθώς η πίεση ήταν τεράστια και οι μαλακοί ιστοί δεν είχαν καταστραφεί. Λόγω απουσίας ενόχου, η υπόθεση έκλεισε βιαστικά, τα έγγραφα στάλθηκαν σε μυστικό αρχείο και έγιναν εν μέρει διαθέσιμα μόλις τη δεκαετία του 1990.
Τι αναζητά η νέα ιατροδικαστική προσέγγιση
Ο δικηγόρος Γεβγκένι Τσερνούσοφ υποστηρίζει σήμερα ότι η αρχική έρευνα στερούνταν βασικών εγγράφων και ενδέχεται να υπήρξε επιχείρηση συγκάλυψης από τις σοβιετικές μυστικές υπηρεσίες. Σύμφωνα με τον ίδιο, από τον φάκελο λείπουν οι απαραίτητες χημικές και ιστολογικές εξετάσεις που έπρεπε να συνοδεύουν τις νεκροψίες.
«Μετά το άνοιγμα της ποινικής υπόθεσης, θα πρέπει να γίνει εκταφή των σορών και των εννέα τουριστών», δήλωσε σε Ρωσικό μέσο. «Στη συνέχεια, θα διεξαχθούν όχι μόνο χημικές αλλά και ιστολογικές εξετάσεις. Μαζί, αυτές οι νέες μελέτες θα βοηθήσουν να διαπιστωθεί εάν οι πεζοπόροι εκτέθηκαν σε τοξικές ουσίες ή σε κάποια άλλη αιτία θανάτου που παραβλέφθηκε».
Οι επικρατέστερες θεωρίες και τα κενά τους
Στο πέρασμα των δεκαετιών, το κενό της επίσημης απάντησης γέννησε δεκάδες σενάρια:
Η θεωρία της Χιονοστιβάδας: Αν και υιοθετήθηκε επίσημα από τις ρωσικές αρχές το 2020, αμφισβητείται έντονα, καθώς η κλίση του εδάφους δεν δικαιολογούσε χιονοστιβάδα.
Στρατιωτικές και Πυραυλικές Δοκιμές: Πολλοί πιστεύουν ότι η ομάδα έπεσε θύμα στρατιωτικού ατυχήματος (π.χ. ρίψη ναρκών με αλεξίπτωτο που εκρήγνυνται στον αέρα και προκαλούν εσωτερικά τραύματα χωρίς εξωτερικά σημάδια). Αυτό θα εξηγούσε τις αναφορές για «λάμπουσες σφαίρες» στον ουρανό και τη μετέπειτα κρατική συγκάλυψη.
Παράδοξο Γδύσιμο: Η υποθερμία εξηγεί γιατί κάποιοι έβγαλαν τα ρούχα τους (λόγω ψευδαίσθησης καύσου), αλλά δεν εξηγεί τα συντριπτικά κατάγματα ούτε το γεγονός ότι η συμπεριφορά αυτή εκδηλώθηκε ταυτόχρονα σε όλους.
Θεωρίες Συνωμοσίας : Παρά τις σκανδαλοθηρικές τηλεοπτικές εκπομπές και τις αναφορές για επιθέσεις από Yeti δεν υπήρξαν ποτέ ξένα ίχνη στην περιοχή.
Εάν η ρωσική δικαιοσύνη δώσει τελικά την έγκριση για την εκταφή των θυμάτων, η επιστήμη του 2026 θα κληθεί να δώσει απαντήσεις τη στιγμή που η σοβιετική εξουσία του 1959 επέλεξε να κλείσει οριστικά αυτή την ιστορία.
