Ανάπτυξη 1,9% και πληθωρισμό στο 3,1% προβλέπει για φέτος η Τράπεζα της Ελλάδος στην περιοδική της έκθεση “Note on the Greek Economy“, περιγράφοντας ωστόσο μια σειρά από καθοδικούς κινδύνους. Άλλωστε, η ρευστή κατάσταση στη Μέση Ανατολή δίνει το…πάτημα για συνέχιση της αβεβαιότητας και μια έκδηλη ανησυχία σε σχέση με την πορεία των τιμών. Οι υψηλές τιμές στο πετρέλαιο και η αγορά ομολόγων δείχνουν ότι η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολα και τίποτα δε μπορεί να αποκλείσει μια νέα -επί τα χείρω- αναθεώρηση των προβλέψεων για την πορεία που θα έχει η ελληνική οικονομία τόσο φέτος όσο και για τα επόμενα χρόνια, κατά τα οποία δε θα υπάρχει και το Ταμείο Ανάκαμψης.
Βέβαια, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, η ελληνική οικονομία αναμένεται να διατηρήσει σταθερή δυναμική ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια και να συνεχίσει να αναπτύσσεται με ταχύτερο ρυθμό από τη ζώνη του ευρώ, μειώνοντας, αν και πολύ σταδιακά, την απόκλιση από το μέσο επίπεδο του πραγματικού κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην ΕΕ.
Το ΑΕΠ και η ελληνική οικονομία
Ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ προβλέπεται να ανέλθει σε 1,9% το 2026, χωρίς να χωρίς να έχουν συνεκτιμηθεί τα πρόσθετα μέτρα δημοσιονομικής και νομισματικής πολιτικής λόγω του πολέμου. Οι κύριοι μοχλοί της ανάπτυξης αναμένεται να είναι οι επενδύσεις και η ιδιωτική κατανάλωση με ισχυρά θετική συνεισφορά, ενώ η συνεισφορά των καθαρών εξαγωγών αναμένεται να είναι αρνητική.
Ειδικότερα, το 2026, οι επενδύσεις αναμένεται να αυξηθούν κατά 8,8% (συνεισφορά 1,6 π.μ. στην ανάπτυξη) και η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,9% (συνεισφορά 1,3 π.μ.).
Αξίζει επίσης να αναφερθεί ότι οι ιδιωτικές επενδύσεις, εξαιρουμένων των επενδύσεων σε κατοικίες, οι οποίες αποτελούν περίπου το 60 % των συνολικών επενδύσεων και είναι οι πιο παραγωγικές, αναμένεται να καταγράψουν υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης το 2026, ως αποτέλεσμα των προηγούμενων υψηλών —κυρίως δημόσιων— επενδύσεων.
Για την περίοδο 2027-2028, ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ προβλέπεται να ανέλθει σε 2,0%. Παρά τη λήξη της περιόδου εφαρμογής του Ταμείου Ανάκαμψης το 2026, το 2027 το επίπεδο των επενδύσεων αναμένεται να παραμείνει στο επίπεδο του 2026.
Σημειώνεται ότι, μετά τη λήξη της περιόδου εφαρμογής του Ταμείου, η συνιστώσα δανείων του RRF θα συνεχίσει να χρηματοδοτεί την οικονομία, καθώς οι ενδιάμεσοι φορείς υλοποίησης, ιδίως οι εμπορικές τράπεζες, θα συνεχίσουν να εκταμιεύουν δόσεις δανείων στους τελικούς δικαιούχους και μετά το 2026.
Οι δημόσιες επενδύσεις αναμένεται να καταγράψουν ισχυρό αρνητικό ρυθμό ανάπτυξης το 2027, λόγω της ολοκλήρωσης της εκταμίευσης πόρων από το RRF, ενώ οι επενδύσεις σε κατοικίες αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται τα επόμενα χρόνια, καλύπτοντας μέρος της διαφοράς από τον ιστορικό μέσο όρο τους ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Πληθωρισμός
Το 2026, ο πληθωρισμός βάσει του Ενδιάμεσου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή αναμένεται να ανέλθει στο 3,1%, αντανακλώντας τις πολύ υψηλότερες τιμές της ενέργειας και των μη επεξεργασμένων τροφίμων, καθώς και τη διατήρηση του πληθωρισμού στις υπηρεσίες. Το 2027, ο πληθωρισμός προβλέπεται να μειωθεί στο 2,4%, ενώ το 2028 να φθάσει στο 2,3%.
Η ανεργία εκτιμάται ότι θα φθάσει το 8,2% το 2026, ενώ στη συνέχεια αναμένεται να επιβραδυνθεί περαιτέρω στο 7,7% έως το τέλος της περιόδου πρόβλεψης, αντανακλώντας τη συνεχιζόμενη ανάκαμψη της οικονομικής δραστηριότητας τα επόμενα έτη.
Οι εξαγωγές
Οι συνολικές εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών προβλέπεται να συνεχίσουν να αυξάνονται με μέσο ρυθμό 3,3% κατά τη διάρκεια της περιόδου πρόβλεψης, σε συνάρτηση με την ενισχυμένη ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων και τη βελτίωση της εξωτερικής ζήτησης. Ωστόσο, η συμβολή του εξωτερικού τομέα στο ΑΕΠ θα είναι κατά μέσο όρο αρνητική κατά τη διάρκεια του ορίζοντα πρόβλεψης, λόγω της ταχείας αύξησης των εισαγωγών που οφείλεται στην έντονη επενδυτική δραστηριότητα, καθώς και του υψηλού ποσοστού εισαγωγών στην εγχώρια κατανάλωση.
Οι κίνδυνοι
Οι κίνδυνοι που περιβάλλουν τις προβλέψεις ανάπτυξης της Τράπεζας της Ελλάδος είναι καθδικοί. Πιο συγκεκριμένα, οι κίνδυνοι για τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές της ελληνικής οικονομίας περιλαμβάνουν: α) ο βασικός κίνδυνος είναι μια πιθανή επιδείνωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, καθώς και μια περαιτέρω αύξηση της οικονομικής αβεβαιότητας, η οποία θα μπορούσε να επιδεινώσει περαιτέρω το παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον, β) περαιτέρω ενίσχυση του εμπορικού προστατευτισμού σε διεθνές επίπεδο, γ) πιο
επίμονος πληθωρισμός, δ) εντονότερη στενότητα της αγοράς εργασίας και πιθανές υψηλότερες μισθολογικές πιέσεις, ε) πιθανές φυσικές καταστροφές που συνδέονται με τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης, στ) πιθανό χαμηλότερο από το αναμενόμενο ρυθμό απορρόφησης και αξιοποίησης των κονδυλίων του RRF και ζ) την βραδύτερη από το αναμενόμενο εφαρμογή των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων, με αρνητικές επιπτώσεις στην παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας.
Τυχόν ανοδικοί κίνδυνοι σχετίζονται με: α) υψηλότερο από το αναμενόμενο δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή για τα έτη 2026 και 2027 και β) καλύτερη από την αναμενόμενη εξέλιξη στον τομέα του τουρισμού.
Πηγή: ΟΤ
