Χρειάστηκαν στο Ισραήλ μόλις 10 λεπτά για να πραγματοποιήσει μία από τις χειρότερες μαζικές δολοφονίες στον Λίβανο από το τέλος του εμφυλίου πολέμου της χώρας, το 1990.
Η ανταπόκριση της Βρετανική εφημερίδας The Guardian είναι αποκαλυπτική για το μέγεθος της φρίκης ενός ακόμη εγκλήματος πολέμου του Ισραήλ:
Ο Ομάρ Ράχα άκουσε τα πολεμικά αεροπλάνα, αλλά δεν ένιωσε τις εκρήξεις. Μόνο όταν ξύπνησε μπρούμυτα στον δρόμο, αιμορραγώντας, κατάλαβε τι είχε συμβεί: το διπλανό του κτίριο, στη γειτονιά Μπαρμπούρ στο κέντρο της Βηρυτού, είχε καταστραφεί από δύο ισραηλινές βόμβες. Στη συνέχεια, έτρεξε μέσα από τα φλεγόμενα συντρίμμια για να βρει την αδελφή του να ουρλιάζει.
Ο Shaden Fakih, ένας 24χρονος διαιτολόγος, έτρεξε επίσης προς το σημείο της πρόσκρουσης. Ο φίλος του, ο Mahmoud, βρισκόταν μέσα στο κτίριο που είχε πληγεί. Μπόρεσε να πλησιάσει μόνο μέχρι ένα σημείο: το πολυώροφο κτίριο είχε μετατραπεί σε σωρό από φλεγόμενα ερείπια. Ο Fakih άρχισε να βγάζει ανθρώπους από τα διαμερίσματα γύρω από το σημείο, κρατώντας στην αγκαλιά του μια ηλικιωμένη γυναίκα που δεν μπορούσε να περπατήσει. Δεν υπήρχε κανένα σημάδι του Mahmoud και η γειτονιά που κάποτε θεωρούνταν ασφαλής από τις ισραηλινές επιθέσεις, έμοιαζε πλέον με εμπόλεμη ζώνη.
Οι πρώτοι ανταποκριτές και κάτοικοι συγκεντρώνονται στο σημείο ισραηλινής αεροπορικής επιδρομής στη γειτονιά Ταλέτ αλ-Καγιάτ της Βηρυτού. Φωτογραφία: Fadel Itani/AFP/Getty Images
Χάος στα νοσοκομεία
Ο Δρ. Γκασάν Αμπού-Σίταχ βρισκόταν στα επείγοντα όταν άρχισαν να καταφθάνουν τα θύματα. Μεταξύ των τραυματιών ήταν παιδιά που ανασύρθηκαν από τα ερείπια. Πολλά έφτασαν μόνα τους, χωρίς γονείς, με άγνωστη ταυτότητα.
«Ο μικρότερος ήταν ένα μωρό 11 μηνών. Έπρεπε να το χειρουργήσω απλώς για να ανακουφίσω την πίεση στο κεφάλι», δήλωσε ο Αμπού-Σίταχ, ο οποίος εργάζεται ως χειρουργός στο Ιατρικό Κολλέγιο του Αμερικανικού Πανεπιστημίου της Βηρυτού (AUBMC).
Η πλημμύρα τραυματιών ακολούθησε τον βομβαρδισμό περισσότερων από 100 στόχων σε όλο τον Λίβανο μέσα σε αυτά τα 10 λεπτά, την Τετάρτη 8/4.
Σύμφωνα με την αρχική καταμέτρηση της πολιτικής άμυνας, περισσότεροι από 300 άνθρωποι σκοτώθηκαν και 1.165 τραυματίστηκαν.
Ο αριθμός των νεκρών αναμενόταν να αυξηθεί, καθώς εντοπίζονταν περισσότερα πτώματα, ξεπερνώντας ήδη εκείνον της έκρηξης στο λιμάνι της Βηρυτού το 2020, μίας από τις μεγαλύτερες μη πυρηνικές εκρήξεις στην ιστορία.
Ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι έπληξε «κέντρα διοίκησης και ελέγχου» της Χεζμπολάχ, στο πλαίσιο της επιχείρησης που ονόμασε «Επιχείρηση Αιώνιο Σκοτάδι».
Οι διασώστες ψάχνουν στα ερείπια για επιζώντες και θύματα στη Βηρυτό. Φωτογραφία: Daniel Carde/Getty Images
Κατηγορίες για πλήγματα σε αμάχους
Ωστόσο, κάτοικοι και Λιβανέζοι αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι οι επιθέσεις, στις οποίες χρησιμοποιήθηκαν βόμβες 1.000 λιβρών σε πυκνοκατοικημένες περιοχές της Βηρυτού, έπληξαν κυρίως αμάχους.
Ο πρωθυπουργός του Λιβάνου, Ναουάφ Σαλάμ, κατηγόρησε το Ισραήλ ότι στοχοποίησε «πυκνοκατοικημένες κατοικημένες γειτονιές» και σκότωσε άοπλους πολίτες, παραβιάζοντας το διεθνές δίκαιο.
Ο Αμπού-Σίταχ σημείωσε ότι ο τεράστιος αριθμός τραυματιών σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα φαίνεται να ήταν σκόπιμος, ώστε να κατακλυστεί το σύστημα υγείας, συγκρίνοντας την κατάσταση με όσα είχε δει στη Γάζα.
Το AUBMC δέχθηκε περίπου 70 τραυματίες ταυτόχρονα. Πολλοί ήταν σε κρίσιμη κατάσταση, σύμφωνα με τον Δρ. Φιράς Αμπιάντ, χειρουργό και πρώην υπουργό Υγείας. Συντριπτικά τραύματα, πολλοί ηλικιωμένοι, ακόμη και μια γυναίκα που χρειάστηκε διπλό ακρωτηριασμό.
«Υπήρχε ένας 90χρονος που άφησα πριν από λίγο. Πέθανε από τα τραύματά του… Δεν μπορούσαμε να κάνουμε τίποτα», είπε. «Πρόκειται για πολίτες των οποίων, χωρίς καμία προειδοποίηση, ολόκληρη η πολυκατοικία ισοπεδώθηκε. Μπορείτε να φανταστείτε τη σοβαρότητα των τραυματισμών».
Κόλαση επί της Γης
Στο Μπαρμπούρ, τα σωστικά συνεργεία προσπαθούσαν να εντοπίσουν εγκλωβισμένους κάτω από τα ερείπια. Πυροσβέστες έριχναν νερό στα σιγοκαίγοντας συντρίμμια, ενώ ανυψωτικά μηχανήματα απομάκρυναν κατεστραμμένα οχήματα για να περάσουν τα ασθενοφόρα. Εργαζόμενος σε υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης δήλωσε ότι μέχρι εκείνη τη στιγμή δεν είχαν βρεθεί επιζώντες, μόνο ανθρώπινα μέλη.
Ο Ράχα παρακολουθούσε την πολιτική άμυνα να εργάζεται. «Δεν πίστευα ότι κάτι τέτοιο θα συνέβαινε εδώ. Τίποτα παρόμοιο δεν έγινε στον τελευταίο πόλεμο και γι’ αυτό πολλοί πρόσφυγες ήρθαν εδώ για ασφάλεια», είπε ο 38χρονος ιδιοκτήτης σούπερ μάρκετ, με το κεφάλι τυλιγμένο σε αιματοβαμμένο επίδεσμο.
Μια γειτονιά που θεωρούνταν ασφαλής
Το Μπαρμπούρ, όπως και άλλες περιοχές που επλήγησαν, είναι μικτή γειτονιά όπου η Χεζμπολάχ δεν έχει ισχυρή παρουσία. Με πάνω από 1,1 εκατομμύριο εκτοπισμένους τον τελευταίο μήνα, τα σχολεία της περιοχής είχαν ανοίξει για να φιλοξενήσουν οικογένειες.
Μέχρι πρόσφατα, η γειτονιά δεν θεωρούνταν στόχος. Ωστόσο, ο ισραηλινός στρατός άφησε να εννοηθεί ότι τέτοιες περιοχές πλέον εντάσσονται στη λίστα στόχων, υποστηρίζοντας ότι μαχητές της Χεζμπολάχ έχουν μετακινηθεί εκεί.
Ο εκπρόσωπος του ισραηλινού στρατού, Avichay Adraee, δήλωσε ότι η Χεζμπολάχ εγκαταλείπει τα παραδοσιακά της προπύργια και αναπτύσσεται σε μικτές περιοχές της Βηρυτού, προσθέτοντας ότι το Ισραήλ θα συνεχίσει να την καταδιώκει όπου κι αν βρίσκεται.
Φόβος κλιμάκωσης και οργή των κατοίκων
Οι εξελίξεις αυτές διέψευσαν τις ελπίδες ότι μια εκεχειρία με το Ιράν θα μπορούσε να περιορίσει τη σύγκρουση στον Λίβανο. Ο πόλεμος, που ξεκίνησε μετά την εκτόξευση ρουκετών από τη Χεζμπολάχ στις 2 Μαρτίου, έχει αφήσει περίπου 1.800 νεκρούς και 5.873 τραυματίες στη χώρα.
Κάτοικοι του Μπαρμπούρ απορρίπτουν τους ισχυρισμούς του Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι τέτοιες επιθέσεις στρέφουν ακόμη και τους επικριτές της Χεζμπολάχ προς την οργάνωση.
Ο Fakih δήλωσε: «Γίνεται γελοίο. Δεν υπάρχει Χεζμπολάχ εδώ. Οι Ισραηλινοί απλώς χαίρονται όταν βομβαρδίζουν ανθρώπους, δεν έχει να κάνει με τη Χεζμπολάχ».
Και πρόσθεσε: «Απλώς σταματήστε να μας βομβαρδίζετε. Αν θέλετε να χτυπήσετε τη Χεζμπολάχ, κάντε το, αλλά μην σκοτώνετε αμάχους. Μας γεμίζετε οργή και μας σπρώχνετε να αντιδράσουμε. Δεν θέλω να το κάνω αυτό, θέλω απλώς να ζήσω ειρηνικά».
Η νύχτα των αγνοουμένων
Καθώς έπεφτε η νύχτα, οι άνθρωποι προσπαθούσαν να αποτιμήσουν την αιματηρή ημέρα. Φωτογραφίες παιδιών καλυμμένων με σκόνη κυκλοφορούσαν σε ομάδες WhatsApp, καθώς οικογένειες αναζητούσαν τους δικούς τους.
Μια σέλφι ενός ηλικιωμένου ζευγαριού, του Μοχάμεντ και της Χατούν Καρσάτ, διαδόθηκε ευρέως, με απελπισμένες εκκλήσεις για πληροφορίες. Αργά το βράδυ, τα πτώματά τους εντοπίστηκαν κάτω από τα ερείπια και η ίδια φωτογραφία άρχισε να κυκλοφορεί πλέον ως φόρος μνήμης.
Ο Fakih παρέμεινε στο σημείο, περιμένοντας νέα για τον φίλο του Mahmoud. Οι ώρες περνούσαν και οι κλήσεις του κατέληγαν στον τηλεφωνητή.
«Ήταν η χειρότερη μέρα από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος», είπε. «Και αυτό που με πονά περισσότερο είναι ότι ο όμορφος Λίβανος, ο όμορφος Λίβανός μας, κινδυνεύει να καταστραφεί ολοκληρωτικά».
