Δύο σενάρια για την παγκόσμια οικονομία από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και την πορεία των τιμών του πετρελαίου κατάρτισε η Citigroup, θεωρώντας πως η διάρκεια των αναταραχών στα Στενά του Ορμούζ θα καθορίσει τις εξελίξεις.
Αν το κλείσιμο των Στενών είναι βραχυπρόθεσμο, ο αντίκτυπος για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό θα είναι διαχειρίσιμος, ενώ ένα παρατεταμένο κλείσιμο θα μπορούσε να οδηγήσει τις τιμές του πετρελαίου σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια/βαρέλι, περιορίζοντας την παγκόσμια ανάπτυξη κατά 2% και αυξάνοντας τις υφεσιακές πιέσεις, ιδίως για τους εισαγωγείς πετρελαίου.
Η παράλληλη άνοδος του πληθωρισμού -μαζί με άλλες αβεβαιότητες- θα μπορούσε να οδηγήσει τις κεντρικές τράπεζες να καθυστερήσουν ή να περιορίσουν τις όποιες μειώσεις των επιτοκίων.
Παρόλα αυτά, η παγκόσμια οικονομία έχει δείξει, όπως σημειώνει, διατηρήσιμη δυναμική τα τελευταία χρόνια, παρά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, τον επιθετικό κύκλο νομισματικής σύσφιξης και τους δασμούς Τραμπ του περασμένου έτους.
Τα σενάρια
Στο πρώτο σενάριο, τις επόμενες εβδομάδες, οι Ηνωμένες Πολιτείες κηρύσσουν πως οι πολεμικές επιχειρήσεις στέφτηκαν με απόλυτη επιτυχία. Καθώς αποσύρονται, το ιρανικό καθεστώς εκμεταλλεύεται την ευκαιρία να κάνει ένα βήμα πίσω, ώστε να κάνει και έναν απολογισμό, να εδραιωθεί περισσότερο και να αναδιοργανωθεί. Παράλληλα, το Ιράν μειώνει τις πιέσεις στα Στενά με την ναυσιπλοΐα σταδιακά να επανέρχεται. Το ίδιο αποτέλεσμα θα είχε και εάν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ να εκκαθαρίσουν ταχύτερα την ιρανική αντίσταση στα Στενά στεφτούν με επιτυχία.
Σε αυτό το σενάριο, η τιμή του πετρελαίου Brent θα συνεχίσει να κινείται γύρω στα 90-110 δολάρια/βαρέλι για τον επόμενο τουλάχιστον μήνα. Ωστόσο, οι πιέσεις θα μειωθούν και σταδιακά οι τιμές του πετρελαίου θα υποχωρήσουν σε μέσα επίπεδα στα 85 δολάρια/βαρέλι κατά τη διάρκεια του δεύτερου τριμήνου και στη συνέχεια θα επιστρέψουν στα 70 δολάρια/βαρέλι κατά τη διάρκεια του δεύτερου εξαμήνου.
Στο δεύτερο σενάριο, οι ΗΠΑ ολοκληρώνουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις περίπου στο ίδιο χρονοδιάγραμμα. Ωστόσο, σε αυτήν την περίπτωση, οι Ιρανοί λένε, «εσείς τελειώσατε, αλλά εμείς όχι» – και συνεχίζουν να εμποδίζουν την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά. Το αποτέλεσμα, θα ήταν πολύ περίπλοκο – και αβέβαιο – για τους επόμενους τρεις έως έξι μήνες, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους θα λάμβαναν μέτρα για να καθαρίσουν τα Στενά. Αυτό ίσως απαιτούσε στρατιωτικές επιχειρήσεις στο έδαφος, ενώ θα απειλούσε επίσης με πιο εκτεταμένες ζημιές τις ενεργειακές εγκαταστάσεις και υποδομές.
Σε αυτό το σενάριο, οι τιμές του μπρεντ θα παραμείνουν πάνω από τα 100 δολάρια/βαρέλι κατά την μεγαλύτερη διάρκεια του 2026 . Το αν αυτό θα σημαίνει 100 δολάρια/βαρέλι ή 140 δολάρια/βαρέλι θα εξαρτηθεί από μια σειρά παραγόντων – συμπεριλαμβανομένης της όποια επιτυχίας στην διάθεση των στρατηγικών αποθεμάτων, της ικανότητας της Σαουδικής Αραβίας και των Η.Α.Ε. να χρησιμοποιούν τα λιμάνια στην Ερυθρά Θάλασσα, της έκτασης των ζημιών στις υποδομές παραγωγής πετρελαίου στη Μέση Ανατολή και της ικανότητας των αναδυόμενων τεχνολογιών με λέιζερ για την αντιμετώπιση των drones.
Και στα δύο αυτά σενάρια το κρίσιμο γεωπολιτικό ερώτημα είναι πως θα αντιδράσει το Ιραν καθώς οι ΗΠΑ θα αποσύρονται; Το ιρανικό καθεστώς θα το δεί ως ευκαιρία να κάνει ένα βήμα πίσω και να χαράξει τη μελλοντική του πορεία ή ως παράθυρο ευκαιρίας για αντίποινα και περαιτέρω αναταραχή; Μια άλλη βασική υπόθεση που ενσωματώνεται στα σενάριά είναι ότι οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους έχουν τη στρατιωτική ικανότητα να εκκαθαρίσουν τα Στενά. Ακόμα κι έτσι, ισχύει επίσης ότι μια τέτοια ενέργεια μπορεί να είναι δαπανηρή, να απαιτεί υπομονή και ενδεχομένως στρατιωτική επέμβαση στο έδαφος.
Πόσο πιθανά είναι τα δύο σενάρια; Το πρώτο σενάριο προβλέπει μια αρκετά γρήγορη επίλυση της σύγκρουσης, την οποία συνεχίζουμε να βλέπουμε ως ένα πιθανό αποτέλεσμα, μόλις οι ΗΠΑ μετατοπίσουν το ενδιαφέρων τους από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στις διαπραγματεύσεις, καθώς θα έχουν στην διάθεσή τους πολλαπλά εργαλεία χρησιμοποιώντας την στρατηγική του «καρότου και του μαστίγιου» για να αποκλιμάκωση της έντασης στην περιοχή. Ακόμα κι έτσι, οι αβεβαιότητες σχετικά με την πορεία της σύγκρουσης είναι υψηλές και, μάλλον δείχνουν να αυξάνονται, την ώρα που οι χρηματοπιστωτικές αγορές παλεύουν ολοένα και περισσότερο με την πιθανότητα οι τιμές του πετρελαίου να είναι «υψηλότερες για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα».
Πηγή: ot.gr
