Σύνταξη – επιμέλεια: Στέλιος Βασιλούδης
«Ο νόμος της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της αποψίλωσης των δασών θα αποτρέψει τους Αμερικανούς παραγωγούς από τις εξαγωγές στην ευρωπαϊκή αγορά, βλάπτοντας την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ», δήλωσε υψηλόβαθμος αξιωματούχος του Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ σε δημοσιογράφους στις Βρυξέλλες.
Ο νόμος, που ονομάζεται επίσης EUDR, «θα μας αποθαρρύνει από το να εξετάζουμε την ευρωπαϊκή αγορά» και από το να «δίνουμε προσοχή σε οποιονδήποτε ευρωπαϊκό κανόνα που συνδέεται με την αποψίλωση των δασών», πρόσθεσε ο αξιωματούχος. Ο νόμος, όπως ισχύει, θα επηρεάσει 9 δις δολ εμπορίου των ΗΠΑ προς την ΕΕ ετησίως, σύμφωνα με τον αξιωματούχο, ο οποίος μίλησε σε δημοσιογράφους υπό την προϋπόθεση της ανωνυμίας.
Αντιπροσωπεία εκπροσώπων της κυβέρνησης των ΗΠΑ ολοκληρώνει μια περιοδεία σε πρωτεύουσες της ΕΕ – συμπεριλαμβανομένων της Μαδρίτης, της Ρώμης, του Παρισιού, του Βερολίνου και των Βρυξελλών – για να ασκήσει πιέσεις στις κυβερνήσεις να απλοποιήσουν τον EUDR ενόψει μιας επερχόμενης αναθεώρησης των κανόνων τον επόμενο μήνα.
«Ένα παράδειγμα τομέα που θα μπορούσε να επηρεαστεί είναι η κτηνοτροφία», δήλωσε ο αξιωματούχος, υποστηρίζοντας ότι οι αγρότες της ΕΕ εξαρτώνται από τη σόγια για να θρέψουν τα ζώα τους και η Ευρώπη δεν παράγει αρκετές πρωτεϊνούχες ζωοτροφές. «Πρέπει να εισάγει από χώρες που είναι καλύτερες σε αυτό, όπως εμείς», είπε, προειδοποιώντας ότι η διακοπή αυτών των εξαγωγών από τις ΗΠΑ «θα αυξήσει το κόστος τους και θα βλάψει την ανταγωνιστικότητά τους».
Ο νόμος της ΕΕ κατά της αποψίλωσης των δασών απαιτεί από τις εταιρείες να ελέγχουν τις αλυσίδες εφοδιασμού τους για να διασφαλίσουν ότι τυχόν προϊόντα που χρησιμοποιούν, όπως φοινικέλαιο, βοδινό κρέας ή καφές, δεν έχουν συμβάλει στην αποψίλωση των δασών. Μετά από διαμαρτυρίες από βιομηχανικές ομάδες και εμπορικούς εταίρους, τα θεσμικά όργανα της ΕΕ συμφώνησαν τον Δεκέμβριο να αναβάλουν την εφαρμογή του νόμου κατά ένα έτος – έως τον Δεκέμβριο του 2026 – και έδωσαν εντολή στην Επιτροπή να υποβάλει αναθεώρηση των κανόνων έως τον Απρίλιο.
«Είναι ιδιαίτερα δύσκολο για εμάς επειδή αυτά τα έξοδα συμμόρφωσης θα βαρύνουν τους παραγωγούς μας», δήλωσε ο αξιωματούχος. «Οι Αμερικανοί αγρότες επίσης δεν θέλουν να μοιράζονται πληροφορίες σχετικά με τις εκμεταλλεύσεις τους με ξένες κυβερνήσεις», είπε.
Οι κύριες επιφυλάξεις της Ουάσινγκτον σχετικά με τον νόμο περιλαμβάνουν το γεγονός ότι δεν υπάρχει κατηγορία «αμελητέου» κινδύνου στην κατάταξη των χωρών της ΕΕ με βάση τον κίνδυνο αποψίλωσης των δασών. Οι ΗΠΑ – όπως όλες οι χώρες μέλη της ΕΕ, καθώς και η Κίνα, ο Καναδάς, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, η Γκάνα, η Κένυα, το Βιετνάμ και άλλες – έχουν χαρακτηριστεί ως «χαμηλού κινδύνου» στο πλαίσιο του συστήματος ταξινόμησης αποψίλωσης των δασών της ΕΕ.
Τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του κεντροδεξιού Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος έχουν επίσης υποστηρίξει την εισαγωγή μιας κατηγορίας «μηδενικού κινδύνου, για χώρες με σταθερές ή αναπτυσσόμενες δασικές εκτάσεις». Ο ανώτερος αξιωματούχος παραπονέθηκε επίσης για μια διάταξη του νόμου που ορίζει ότι εάν το επίπεδο αποψίλωσης των δασών σε οποιαδήποτε χώρα υπερβαίνει τα 70.000 εκτάρια ετησίως, η χώρα αυτή δεν μπορεί να θεωρηθεί «χαμηλού κινδύνου». Αυτό το πρότυπο «απλώς δεν λειτουργεί για εμάς, δεν είναι δίκαιο», πρόσθεσε.
Εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συναντώνται σύντομα με μέλη της αντιπροσωπείας «σε τεχνικό επίπεδο» για να συζητήσουν τον νόμο, επιβεβαίωσε εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο POLITICO.
Η Επίτροπος Περιβάλλοντος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Jessika Roswall, είχε δηλώσει σε δημοσιογράφους τον Ιανουάριο ότι δεν θα υπάρξει νέα νομοθετική πρόταση τον Απρίλιο, λέγοντας ότι οι επιχειρήσεις χρειάζονται «προβλεψιμότητα».
Μια έκθεση του 2024 από την Υπηρεσία Έρευνας του Κογκρέσου των ΗΠΑ εκτίμησε ότι το 2023, οι εξαγωγές των επτά προϊόντων των ΗΠΑ στο πλαίσιο της EUDR αντιπροσώπευαν περίπου το 3% της αξίας των εξαγωγών των ΗΠΑ προς την ΕΕ, επομενως, συνολικά η EUDR ενδέχεται να μην επηρεάσει σημαντικά το εμπόριο των ΗΠΑ, σύμφωνα με αναλυτές.
Ωστόσο, όπως έγραψαν οι συγγραφείς της έκθεσης, ο νόμος θα μπορούσε να επηρεάσει τους Αμερικανούς παραγωγούς συγκεκριμένων προϊόντων που καλύπτονται από αυτόν. Το 2023, η υψηλότερη αξία των καλυπτόμενων προϊόντων που εξήχθησαν στην ΕΕ από τις ΗΠΑ ήταν το ξύλο και τα προϊόντα ξύλου (4,5 δις δολ), η σόγια (4 δις δολ), το καουτσούκ (1,1 δις δολ) και τα βοοειδή, όπως το βοδινό κρέας και τα συναφή προϊόντα (409 εκατ δολ).
Οι περιβαλλοντικές ομάδες καλούν τις κυβερνήσεις της ΕΕ και την Επιτροπή να τηρήσουν τον EUDR και να διατηρήσουν τους κανόνες άθικτους. «Η παραπλανητική και ιδιοτελής εξωτερική πίεση στην ΕΕ δεν θα πρέπει να αποσπά την προσοχή των υπευθύνων χάραξης πολιτικής από το να παραμένουν επικεντρωμένοι στα γεγονότα», ανεφερε σε μια δήλωση μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου η Anke Schulmeister – Oldenhove, διευθύντρια δασών στο WWF EU. «Κάθε χρόνο η αναβολή της Έκθεσης της ΕΕ για τα Δάση έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια σχεδόν 50 εκατομμυρίων δέντρων και την απελευθέρωση 16,8 εκατομμυρίων τόνων CO₂ στην ατμόσφαιρα».
Πηγή: POLITICO
