Η παρατεταμένη χρήση ψηφιακών οθονών από μικρά παιδιά φαίνεται να σχετίζεται με πιο αργή ανάπτυξη των γλωσσικών τους δεξιοτήτων, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο. Τα αποτελέσματα επαναφέρουν στο προσκήνιο τη συζήτηση, για τα όρια στη χρήση ψηφιακών συσκευών από παιδιά και εφήβους.
Στοιχεία που παρουσιάζουν βρετανικά μέσα ενημέρωσης, δείχνουν ότι το 98% των παιδιών ηλικίας δύο ετών χρησιμοποιεί καθημερινά κάποια μορφή οθόνης, με τον μέσο χρόνο να φτάνει τα 127 λεπτά ημερησίως. Η διάρκεια αυτή ξεπερνά σημαντικά τη σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο οποίος προτείνει έως μία ώρα την ημέρα για παιδιά ηλικίας 2 έως 4 ετών.
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές των πανεπιστημίων της Οξφόρδης, του Κέιμπριτζ και του University College London, στο πλαίσιο του προγράμματος «Children of the 2020». Στο ερευνητικό πρόγραμμα συμμετείχαν σχεδόν 5.000 παιδιά, των οποίων η ανάπτυξη παρακολουθήθηκε από την ηλικία των 9 μηνών έως τα δύο έτη.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι τα παιδιά που περνούν περίπου πέντε ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες, αναγνωρίζουν κατά μέσο όρο το 53% των λέξεων που εξετάστηκαν. Αντίθετα, τα παιδιά που χρησιμοποιούν οθόνες περίπου 44 λεπτά ημερησίως αναγνωρίζουν περίπου το 65% των λέξεων. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι από τα 86 λεπτά ημερήσιας χρήσης και πάνω η σχέση μεταξύ αυξημένου χρόνου οθόνης και περιορισμένου λεξιλογίου γίνεται πιο εμφανής.
Παράλληλα, καταγράφηκαν και διαφορές στη συμπεριφορά. Περίπου το 39% των παιδιών που περνούν έως και πέντε ώρες ημερησίως μπροστά σε οθόνες εμφανίζει ενδείξεις συναισθηματικών ή συμπεριφορικών δυσκολιών, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό μειώνεται στο 17% μεταξύ των παιδιών με πιο περιορισμένη χρήση. Επιπλέον, περίπου το 19% των παιδιών δύο ετών φαίνεται να παίζει ήδη τακτικά βιντεοπαιχνίδια.
Παρότι οι επιστήμονες δεν εντοπίζουν συνολική πτώση στη γλωσσική ανάπτυξη σε σύγκριση με παλαιότερες γενιές, επισημαίνουν σημαντικές διαφορές που συνδέονται με τις ψηφιακές συνήθειες των οικογενειών. Για τον λόγο αυτό, η βρετανική κυβέρνηση σχεδιάζει να εκδώσει πρακτικές οδηγίες για την ισορροπημένη χρήση των οθονών στην καθημερινότητα των παιδιών.
Οι ειδικοί προτείνουν οι ψηφιακές συσκευές να χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο κοινών δραστηριοτήτων με τους γονείς, όπως συζήτηση, ανάγνωση ή παιχνίδι, ενώ παράλληλα ενθαρρύνουν την αναζήτηση εναλλακτικών δραστηριοτήτων που μειώνουν τον χρόνο μπροστά στην οθόνη.
Ταυτόχρονα, οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της προσχολικής εκπαίδευσης, τονίζουν ότι η συζήτηση πρέπει να συνδεθεί ευρύτερα με την ψηφιακή παιδεία και την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο. Στη Βρετανία ενισχύεται παράλληλα και ο πολιτικός διάλογος για αυστηρότερο έλεγχο της πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για άτομα κάτω των 16 ετών.
